Strona główna›Atrakcje›Tbilisi›Panteon Mtacminda
Muzea i kulturaCmentarzPrzystanek funikularuPisarzeWstęp wolny

Panteon Mtacminda

Cmentarz przy cerkwi św. Dawida, w połowie zbocza Mtacmindy, gdzie Gruzja chowa swoich wielkich pisarzy, artystów i działaczy publicznych.

Panteon MtacmindaPanteon MtacmindaZdjęcie: Zviad Avaliani, Uznanie autorstwa

Panteon Mtacminda to tarasowo położony cmentarz przy cerkwi św. Dawida na zboczu góry Mtacminda, mniej więcej w połowie drogi między Sololaki a parkiem na szczycie. Od XIX wieku spoczywają tu ci, których Gruzja darzy największym szacunkiem, a spacer jego alejkami to szybka lekcja literatury i polityki tego kraju. Pochowani są tu poeci Nikoloz Barataszwili, Akaki Cereteli, Waża Pszawela i Galaktion Tabidze, pisarz i przywódca narodowy Ilia Czawczawadze, historyk Ekwtime Takaiszwili i dysydent Merab Kostawa. Wiele grobów zdobią wykute w kamieniu portrety lub rzeźby, a z tarasu roztacza się widok prosto na dachy centrum.

Najczęściej odwiedzany jest grób Aleksandra Gribojedowa, rosyjskiego dramatopisarza i dyplomaty zabitego w Teheranie w 1829 r. Jego młoda wdowa, Nino Czawczawadze, ufundowała na grobie pomnik z postacią pogrążoną w żałobie. W pobliżu spoczywa matka Stalina, Ketewan Geladze. Kolejka linowo-terenowa zatrzymuje się blisko bramy, a uliczkami z górnej części Sololaki dojdziesz tu w 15–20 min. Cerkiew św. Dawida jest czynna, a w dniu święta św. Dawida tłumy wchodzą tu z miasta, by zapalić świece.

Historia

Święty Dawid z Garedży, zaliczany do Trzynastu Ojców Syryjskich, według tradycji żył w VI wieku na tym zboczu jako pustelnik, zanim przeniósł się na pustynię Garedży; to jemu góra zawdzięcza nazwę Mtacminda, czyli Święta Góra. Obecna cerkiew św. Dawida pochodzi z XIX wieku. Gribojedowa pochowano obok niej w 1829 r., a w 1929 r. cmentarz oficjalnie ustanowiono panteonem narodowym. Później przeniesiono tu szczątki Nikoloza Barataszwilego (w 1938 r.) i pierwszego prezydenta niepodległej Gruzji, Zwiada Gamsachurdii (w 2007 r.).

Co zobaczyć i co robić

  • Zobacz grób Aleksandra Gribojedowa i Nino Czawczawadze
  • Odszukaj groby Ilii Czawczawadzego, Akakiego Ceretelego i Waży Pszaweli
  • Wejdź do XIX-wiecznej cerkwi św. Dawida
  • Wysiądź z kolejki linowo-terenowej na stacji pośredniej w drodze na górę
  • Popatrz z tarasu na Sololaki i Stare Miasto

Jak zwiedzać

Dojazd

Panteon leży przy stacji pośredniej kolejki linowo-terenowej na Mtacmindę, która rusza z ulicy Czonkadzego w Sololaki, ok. 15 min pieszo od Placu Wolności. Pieszo wejdziesz uliczkami i schodami nad Sololaki w 15–20 min.

Kiedy jechać

Rano lub późnym popołudniem. Potrzebny czas: od 45 min do 1 godz.

Wskazówki od miejscowych
  • To cerkiew i cmentarz: mów przyciszonym głosem i zakryj ramiona i kolana.
  • Ścieżki między grobami są strome i nierówne, więc włóż buty z przyczepną podeszwą.
  • Połącz wizytę z przejazdem kolejką linowo-terenową do Parku Mtacminda: panteon to przystanek w połowie drogi.

Panteon Mtacminda – pogoda

Dane klimatyczne: Tbilisi, 1 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (32° w dzień), najzimniej w styczniu (0° w nocy); w ciągu roku spada 511 mm deszczu. Najlepsze miesiące: wrz–paź.

−5°0°5°10°15°20°25°30°35°050100 mmStyczeń: 16 mmLuty: 18 mmMarzec: 29 mmKwiecień: 64 mmMaj: 83 mmCzerwiec: 84 mmLipiec: 42 mmSierpień: 39 mmWrzesień: 35 mmPaździernik: 46 mmListopad: 34 mmGrudzień: 21 mmSLMKMCLSWPLG

Tbilisi – pogoda po miesiącach i prognoza na 7 dni →

Panteon Mtacminda: najczęstsze pytania

Kto jest pochowany w Panteonie Mtacminda?

Pisarze, artyści i osoby publiczne, m.in. Ilia Czawczawadze, Akaki Cereteli, Waża Pszawela, Galaktion Tabidze, Nikoloz Barataszwili i Merab Kostawa. Pochowani są tu również rosyjski dramatopisarz Aleksandr Gribojedow i matka Stalina, Ketewan Geladze.

Jak dostać się do Panteonu Mtacminda?

Wjedź kolejką linowo-terenową z ulicy Czonkadzego i wysiądź na stacji pośredniej albo wejdź pieszo stromymi uliczkami od Sololaki w ok. 15–20 min.