Strona główna›Atrakcje›Tbilisi›Bazylika Anczischati
Cerkwie i klasztoryNajstarsza cerkiewStare MiastoGruziński śpiew cerkiewnyWstęp wolny

Bazylika Anczischati

Najstarsza zachowana cerkiew Tbilisi, bazylika z VI wieku na Starym Mieście, siedziba słynnego chóru Anczischati.

Bazylika AnczischatiBazylika AnczischatiZdjęcie: Gerd Eichmann, CC BY-SA 4.0

Bazylika Anczischati pod wezwaniem Matki Bożej to najstarsza zachowana cerkiew w Tbilisi, zbudowana w VI wieku. Stoi przy ulicy Ioane Szawtelego, w górnej części Starego Miasta, obok teatru marionetek Gabriadzego i jego krzywej wieży zegarowej. To trójnawowa bazylika z kamienia i cegły, niska i mroczna w środku, która wydaje się dużo starsza niż otaczające ją ulice. Obok stoi ceglana dzwonnica wzniesiona w 1675 r. Nazwa oznacza „ikona z Anczi” i pochodzi od czczonej ikony, którą sprowadzono tu w tym samym roku.

Przy bazylice ma siedzibę chór Anczischati, jeden z najbardziej znanych zespołów wykonujących gruziński śpiew polifoniczny, więc nabożeństwa są tu dobrą okazją, by posłuchać tradycyjnych śpiewów cerkiewnych. Cerkiew jest mała i czynna, dlatego zachowuj się cicho. Stoi przy deptaku z kawiarniami i galeriami między Placem Wolności a Mostem Pokoju, więc łatwo tu zajrzeć podczas każdego spaceru po Starym Mieście.

Historia

Gruzińskie kroniki przypisują budowę cerkwi królowi Daczi, który panował w latach ok. 522–534 i przeniósł stolicę do Tbilisi. W 1675 r. sprowadzono tu czczoną ikonę Zbawiciela, wykonaną przez XII-wiecznego złotnika Bekę Opizariego dla monastyru Anczi w Klardżetii, by uchronić ją przed Turkami osmańskimi; od tego czasu cerkiew nosi nazwę Anczischati. Między XV a XVII wiekiem była kilkakrotnie uszkadzana i odbudowywana. W czasach radzieckich mieściło się w niej muzeum, a potem pracownia artystyczna; w latach 1958–1964 została odrestaurowana, a w 1991 r. znów zaczęto w niej odprawiać nabożeństwa.

Co zobaczyć i co robić

  • Zobacz najstarszą zachowaną cerkiew Tbilisi z VI wieku
  • Posłuchaj gruzińskiego śpiewu polifonicznego podczas nabożeństwa
  • Przyjrzyj się ceglanej dzwonnicy z 1675 r.
  • Zobacz, jak anioł uderza w dzwon na sąsiedniej wieży zegarowej Gabriadzego

Jak zwiedzać

Dojazd

Anczischati stoi przy ulicy Ioane Szawtelego w Starym Tbilisi, ok. 7 min pieszo od Placu Wolności i 5 min od Mostu Pokoju.

Kiedy jechać

W niedzielę rano, podczas nabożeństwa. Potrzebny czas: 15–30 min.

Wskazówki od miejscowych
  • Ubierz się skromnie; kobiety powinny zakryć głowę.
  • W małym, mrocznym wnętrzu nie używaj lampy błyskowej.
  • Przyjdź tuż przed pełną godziną, a wychodząc zobaczysz anioła na wieży zegarowej Gabriadzego.

Bazylika Anczischati – pogoda

Dane klimatyczne: Tbilisi, 0 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (32° w dzień), najzimniej w styczniu (0° w nocy); w ciągu roku spada 511 mm deszczu. Najlepsze miesiące: wrz–paź.

−5°0°5°10°15°20°25°30°35°050100 mmStyczeń: 16 mmLuty: 18 mmMarzec: 29 mmKwiecień: 64 mmMaj: 83 mmCzerwiec: 84 mmLipiec: 42 mmSierpień: 39 mmWrzesień: 35 mmPaździernik: 46 mmListopad: 34 mmGrudzień: 21 mmSLMKMCLSWPLG

Tbilisi – pogoda po miesiącach i prognoza na 7 dni →

Bazylika Anczischati: najczęstsze pytania

Która cerkiew w Tbilisi jest najstarsza?

Najstarszą zachowaną cerkwią w Tbilisi jest bazylika Anczischati, zbudowana w VI wieku i przypisywana królowi Daczi. Stoi przy ulicy Ioane Szawtelego na Starym Mieście.

Skąd pochodzi nazwa Anczischati?

Nazwa oznacza „ikona z Anczi”. W 1675 r. sprowadzono tu na przechowanie czczoną ikonę Zbawiciela z monastyru Anczi w Klardżetii, na terenie dzisiejszej Turcji.

Więcej w naszych poradnikach

Ceglana cerkiew i dzwonnica w Gremi na wzgórzu nad złotymi jesiennymi drzewami, pod błękitnym niebemZdjęcie: georgia.travel
Plan wycieczki · 21 min czytania · 9 października 2026Plan zwiedzania Gruzji na 7 dni: idealna trasa, koszty i porady

Trasa dzień po dniu: pętla z Tbilisi przez Uplisciche, Kazbegi i Kachetię, z czasem jazdy na każdym odcinku, noclegami i jedzeniem po drodze oraz realnymi kosztami na 2026 r.

Cerkiew Cminda Sameba w Gergeti, w tle KazbekZdjęcie: Braveheart, CC BY-SA 4.0
Plan wycieczki · 18 min czytania · 18 października 2026Plan zwiedzania Gruzji na 3 dni: Tbilisi, Kazbegi i Kachetia w długi weekend

Długi weekend w Gruzji zaplanowany godzina po godzinie: dzień pieszo po Tbilisi, dzień na Gruzińskiej Drodze Wojennej z Gergeti pod Kazbekiem i dzień w winiarniach Kachetii, a do tego cztery inne plany i ich koszty w 2026 r.

Terakotowe dachy Sighnaghi na wzgórzu, w tle pasmo KaukazuZdjęcie: georgia.travel
Plan wycieczki · 17 min czytania · 18 października 2026Gruzja w 5 dni: Tbilisi, Kazbegi i Kachetia dzień po dniu

Pięć dni i cztery noce we wschodniej Gruzji bez pośpiechu: Tbilisi, Mccheta, noc pod Kazbekiem i noc w Sighnaghi, a także warianty z Kutaisi, ze Swanetią i na zimę, z rzeczywistymi czasami jazdy.

Rzeźbiony kamienny tympanon z dwoma aniołami trzymającymi krzyż nad wejściem do cerkwi w DżwariZdjęcie: georgia.travel
Kultura · 18 min czytania · 18 października 2026Architektura gruzińska: cerkwie, skalne miasta, wieże i balkony Tbilisi

Jak zbudowane są gruzińskie kamienne cerkwie z kopułami, gdzie szukać najpiękniejszych rzeźbionych fasad i jakie miejsce w tej historii zajmują skalne miasta, wsie z wieżami, balkony Tbilisi i radziecki modernizm. Do tego 12 budowli, które warto włączyć w trasę.

Dzieci w białych szatach Alilo z czerwonymi krzyżami niosą gwiazdy i wizerunki słońca w bożonarodzeniowej procesji w TbilisiZdjęcie: Paata Vardanashvili, CC BY 2.0
Kultura · 16 min czytania · 23 października 2026Boże Narodzenie w Gruzji 7 stycznia: nocna liturgia, pochód Alilo, jedzenie i dokąd jechać

Gruzja obchodzi Boże Narodzenie 7 stycznia: z nocną liturgią, świecami w oknach i pochodem kolędników Alilo. Jak to wszystko zobaczyć, co zjeść i dokąd pojechać na początku stycznia.

Tłumy miejscowych rodzin na święcie Tbilisoba w Tbilisi w Gruzji, w tle cerkiew MetechiZdjęcie: Lorenz King, CC BY-SA 4.0
Kultura · 14 min czytania · 13 listopada 2026Gruzini, naród z Kaukazu: kim są, jaki mają charakter i jakie tradycje

Kim są Gruzini i jak żyją: gość zesłany przez Boga, supra, rodzina i starsi, co znaczą końcówki -szwili i -dze, charaktery regionów, śpiew, wiara i język.