Ulica Szardeni
Ulica Szardeni to zamknięta dla samochodów uliczka w Starym Tbilisi, między katedrą Sioni a Meidanem, pełna barów winnych, ogródków, klubów i małych galerii sztuki.
Ulica SzardeniZdjęcie: Andrew Milligan sumo, CC BY 2.0Ulica Szardeni to krótki deptak w Starym Tbilisi. Ma ok. 120 m długości i prowadzi od placu Wachtanga Gorgasalego, czyli dawnego Meidanu przy moście Metechi, do ulicy Sioni, ok. 70 m od katedry Sioni. Po obu stronach bruku ciągną się odnowione XIX-wieczne fasady z żelaznymi latarniami i skrzynkami z kwiatami, a niemal na każdym parterze mieści się restauracja, bar winny, kawiarnia, klub albo mała galeria. Od wiosny do jesieni uliczkę zajmują ogródki. Odchodzą od niej dwa jeszcze węższe zaułki, Bambis Rigi i Rkinis Rigi, a miejscowi na całą tę niewielką okolicę pełną lokali mówią po prostu Szardeni.
Za dnia jest tu spokojnie: uliczkę przejdziesz w kilka minut, zajrzysz do galerii oraz sklepów z rękodziełem i sfotografujesz przeszklony łącznik, który nad stolikami spina dwa wyższe piętra. Po zmroku Szardeni staje się jednym z najgwarniejszych zakątków miasta. Zapalają się latarnie, ogródki wypełniają się mieszkańcami i przyjezdnymi, a z lokali płynie muzyka – od cichych winiarni i barów jazzowych po kluby z elektroniką czynne do późna. Większość gości wpada tu po zwiedzaniu na gruzińskie wino albo kolację, bo w pobliżu są łaźnie siarkowe, Bazar Meidan i Most Pokoju.
Historia
Przez stulecia była to kryta uliczka targowa między placem Tatarskim, dzisiejszym placem Gorgasalego, a ulicą Sioni. Od panującego w niej cienia wzięła się jej nazwa Bneli Rigi, czyli Ciemny Rząd, a sąsiednie zaułki nazwano od tego, czym się w nich zajmowano: żelazem i bawełną. W latach 1979–1989 miejska pracownia pod kierunkiem architekta Giorgiego Batiaszwilego odbudowała ten kwartał; według większości źródeł ulicę zamknięto dla samochodów i nadano jej nową nazwę w 1981 r. Druga metamorfoza, rozpoczęta w 2002 r., przyniosła ogródki i galerie. Jean Chardin (1643–1713), francuski jubiler, od którego pochodzi nazwa ulicy, przebywał w Tbilisi w latach 1672–1673, a w jego relacji z podróży znalazł się jeden z najstarszych zachowanych widoków miasta.
Co zobaczyć i co robić
- Przeszklony łącznik spinający dwa wyższe piętra nad uliczką, a pod nim latarnie i sofy w ogródkach
- Brązowy pomnik Tamady przy wylocie na ulicę Sioni – powiększona kopia znalezionej w Wani starożytnej kolchidzkiej figurki mężczyzny, który wznosi róg do picia
- Bambis Rigi i Rkinis Rigi, czyli Bawełniany Rząd i Żelazny Rząd – dwa maleńkie boczne zaułki, które zachowały nazwy dawnych rzędów rzemieślniczych
- Galerie ze zmieniającymi się wystawami współczesnych gruzińskich artystów oraz sklepy z miejscową ceramiką, biżuterią i tkaninami
- Brązowy pomnik reżysera filmowego Siergieja Paradżanowa na wschodnim końcu Bambis Rigi
- XIX-wieczny karawanseraj, w którym mieści się Muzeum Historii Tbilisi, oraz katedra Sioni – do obu dojdziesz w minutę z górnego końca uliczki
Jak zwiedzać
Dojazd
Ulica Szardeni leży między ulicą Sioni a placem Gorgasalego, ok. 0,7 km od Placu Wolności i znajdującej się tam stacji metra, czyli ok. 10 min spacerem w dół ulicą Kote Afchaziego. Od stacji metra Awlabari na lewym brzegu dojdziesz tu przez most Metechi w mniej więcej 15 min. Samochody nie mają wjazdu na deptak, więc taksówki zatrzymują się na placu Gorgasalego albo przy ulicy Kote Afchaziego.
Kiedy jechać
Wieczorem od późnej wiosny do wczesnej jesieni, gdy lokale wystawiają ogródki; rano jest spokojnie, w sam raz na zdjęcia. Potrzebny czas: 10 min na przejście; 1–3 godz. na drinka albo kolację.
- Zanim usiądziesz, przejrzyj menu: ceny w tutejszych ogródkach należą do najwyższych na Starym Mieście, a kilka ulic dalej, w Sololaki, albo po drugiej stronie rzeki, w Czugureti, zjesz taniej.
- W ciepłe piątkowe i sobotnie wieczory stoliki w ogródkach szybko się zapełniają, więc zarezerwuj miejsce z wyprzedzeniem albo przyjdź najpóźniej ok. 20:00.
- Jeśli masz lekki sen, wybierz hotel kilka przecznic dalej albo pokój z oknami na podwórze, bo muzyka z barów niesie się do późnej nocy.
- Ulicę łatwo włączyć do spaceru po Starym Mieście: zejdź z Placu Wolności do katedry Sioni, zatrzymaj się na Szardeni, a potem idź dalej na południe do Bazaru Meidan i łaźni albo na północ ulicą Herakliusza II do Mostu Pokoju.
Ulica Szardeni – pogoda
Dane klimatyczne: Tbilisi, 1 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (32° w dzień), najzimniej w styczniu (0° w nocy); w ciągu roku spada 511 mm deszczu. Najlepsze miesiące: wrz–paź.
Ulica Szardeni: najczęstsze pytania
Skąd się wzięła nazwa ulicy Szardeni?
Patronem ulicy jest Jean Chardin, po gruzińsku Szardeni, XVII-wieczny francuski jubiler i podróżnik, który odwiedził Tbilisi w latach 1672–1673 i pisał o tutejszych bazarach. Dawniej, gdy była jeszcze krytą uliczką targową, mówiono na nią Ciemny Rząd.
Czy warto odwiedzić ulicę Szardeni?
Tak, zwłaszcza wieczorem: ulica Szardeni skupia ogródki, bary winne, kluby i małe galerie na jednym deptaku obok katedry Sioni i łaźni. Przyjdź tu dla atmosfery i na kieliszek gruzińskiego wina, a nie po okazyjne ceny.
Czy wieża zegarowa Gabriadzego stoi przy ulicy Szardeni?
Nie. Krzywa wieża zegarowa teatru marionetek Gabriadzego stoi ok. 0,6 km dalej na północ, obok bazyliki Anczischati w górnej części Starego Miasta; dojście tam ulicami Sioni i Herakliusza II zajmuje ok. 10 min.
Czy na ulicy Szardeni jest bezpiecznie nocą?
Na ogół tak: ulica do późna jest ruchliwa i dobrze oświetlona, a ludzi nie brakuje tu prawie o każdej porze. W tłumie pilnuj telefonu i torby, a na powrót zamów taksówkę przez aplikację.
Miejsca w pobliżu
Ulica Szardeni: odległości w linii prostej.





