Duszeti
Duszeti to siedziba gminy ok. 55 km na północ od Tbilisi, dawna rezydencja książąt Aragwi, tuż obok drogi do Ananuri i Chewsuretii.
DuszetiZdjęcie: George Melash, CC BY-SA 3.0Duszeti, ośrodek administracyjny gminy Duszeti w regionie Mccheta-Mtianetia, to miasteczko liczące mniej więcej 6000–7000 mieszkańców. Rozłożyło się po obu brzegach niewielkiego górskiego potoku na wysokości ok. 880 m n.p.m., ok. 55 km na północ od Tbilisi. Przez wieki rezydencję mieli tu książęta Aragwi, a pod panowaniem rosyjskim Duszeti zostało miastem powiatowym; przy starszych ulicach wciąż stoją XIX-wieczne domy, wiele z nich z drewnianymi balkonami. Dziś to spokojne miasteczko, w którym toczy się zwykłe życie: urzędy, szkoły, sklepy. Szosa do Kazbegi biegnie ok. 5 km na wschód od miasta, więc większość jadących do twierdzy Ananuri, Pasanauri czy Chewsuretii mija je bez zatrzymywania się.
Na obejście centrum wystarczy godzina spaceru. Zacznij od długiego, wysadzanego drzewami parku w środku miasta, gdzie stoi współczesna, zwieńczona kopułą cerkiew św. Mikołaja i ceglana dzwonnica, a potem przejdź się uliczkami tuż nad parkiem, przy których zachowały się stare domy z balkonami. Najciekawszą z dawnych budowli jest Biały Pałac – ufortyfikowany dom, który w 1800 r. ukończył dworski urzędnik z rodu Czilaszwilich. W starej dzielnicy przetrwała też niewielka cerkiew z IX lub X wieku. Przed wyjazdem zjedz chinkali, latem wykąp się w jeziorze Bazaleti albo jedź dalej na północ, nad zbiornik Żinwali.
Historia
Pierwsza pisemna wzmianka o Duszeti pochodzi z 1215 r. Później miasto stało się jedną z rezydencji erystawów, czyli książąt Aragwi, których główną twierdzą było Ananuri. W XVII wieku ich spory z królami Kartlii nieraz kończyły się tym, że królewskie wojska plądrowały Duszeti. W 1743 r. mieszkańcy doliny Aragwi zabili swojego księcia Beżana, a księstwo przeszło w ręce korony; od tego czasu Duszeti podupadło. Rosja nadała mu prawa miejskie w 1801 r., a w 1802 r. uczyniła je siedzibą powiatu. Do 1873 r. mieszkał tu pisarz Ilia Czawczawadze, który rozstrzygał spory między ziemianami a chłopami niedawno zwolnionymi z poddaństwa.
Co zobaczyć i co robić
- Park i aleja w centrum, ze współczesną cerkwią św. Mikołaja i ceglaną dzwonnicą
- Stare uliczki z XIX-wiecznymi domami o rzeźbionych drewnianych balkonach
- Biały Pałac – ufortyfikowany dom Czilaszwilich, ukończony w 1800 r.
- Niewielka cerkiew z IX lub X wieku w starej dzielnicy
- Obiad z chinkali w jednej z miejscowych restauracji
- Krótkie wypady nad jezioro Bazaleti (ok. 6 km) i do Ananuri (ok. 15 km)
Jak zwiedzać
Dojazd
Duszeti leży ok. 55 km od centrum Tbilisi, czyli mniej więcej godzinę jazdy samochodem: jedź szosą w stronę Kazbegi, mijając Mcchetę, skręć na zjeździe do Duszeti i przejedź jeszcze ok. 5 km na północny zachód, do miasta. Marszrutki do Duszeti odjeżdżają z dworca autobusowego Didube w Tbilisi (o godziny odjazdów zapytaj na dworcu), a taksówką z centrum miasteczka dojedziesz nad jezioro Bazaleti w ok. 10 min.
Kiedy jechać
Maj–październik; lipiec i sierpień na kąpiel w jeziorze Bazaleti. Potrzebny czas: 1–2 godz.; z jeziorem Bazaleti – pół dnia.
- Połącz zwiedzanie miasteczka z jeziorem Bazaleti i twierdzą Ananuri – wyjdzie z tego niespieszne pół dnia; oba miejsca leżą w promieniu ok. 15 km od centrum.
- Muzeum krajoznawcze, założone w 1949 r., ma ponad 9000 eksponatów, od narzędzi z epoki brązu po dywany z XIX wieku, ale ostatnio bywało zamknięte przez długie okresy, więc zanim uwzględnisz je w planach, zapytaj o nie na miejscu.
- Tutejsze banki, apteki i supermarkety przydadzą się, zanim ruszysz wyżej, do Pszawi i Chewsuretii, gdzie sklepów jest niewiele, a bankomatów jeszcze mniej.
Duszeti – pogoda
Dane klimatyczne: Ananuri, 9 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (28° w dzień), najzimniej w styczniu (−6° w nocy); w ciągu roku spada 661 mm deszczu. Najlepsze miesiące: cze, sie–wrz.
Duszeti: najczęstsze pytania
Czy warto odwiedzić Duszeti?
Duszeti nadaje się raczej na miły przystanek na godzinę niż na osobny cel podróży. Przejdź się po parku i uliczkach z balkonami, obejrzyj Biały Pałac, zjedz chinkali, a potem jedź dalej nad jezioro Bazaleti albo do Ananuri.
Czy Duszeti to to samo co gmina Duszeti?
Nie. Miasto jest siedzibą znacznie większej gminy, która sięga na północ w głąb Wielkiego Kaukazu i obejmuje Ananuri, Pasanauri, Pszawi oraz większą część Chewsuretii, łącznie z Szatili. Wieś, o której mówi się, że leży w Duszeti, może być oddalona od samego miasta o kilka godzin jazdy.
Jak daleko jest z Tbilisi do Duszeti samochodem?
Na ok. 55 km przez Mcchetę przeznacz mniej więcej godzinę. Jeśli jedziesz dalej do Kazbegi, zjazd z głównej szosy do miasta i powrót wydłużą podróż o ok. 15–20 min.
Miejsca w pobliżu
Duszeti: odległości w linii prostej.





