Twierdza Tmogwi
Ruiny średniowiecznej warowni na wysokiej skale nad wąwozem Kury koło Wardzi, do których prowadzi stromy szlak.
Twierdza TmogwiZdjęcie: jaba1977, Uznanie autorstwaTwierdza Tmogwi to ruiny jednej z najpotężniejszych warowni średniowiecznej Meschetii, położonej na stromej skale wysoko nad wąwozem Kury (Mtkvari), kilka kilometrów w dół rzeki od Wardzi. Z dwóch stron chronią ją rzeka i głębokie jary, a tajny tunel prowadził niegdyś w dół, do rzeki, żeby załoga miała wodę podczas oblężeń. Dziś zobaczysz tu zrujnowane wieże, pozostałości centralnej cerkwi, dwie głębokie cysterny wykute w skale, z wyciosanymi stopniami, i długie odcinki zawalonych murów.
Samo dojście to część przygody. Jedna trasa pnie się spod wsi Pia szutrową drogą o długości nieco ponad 3 km; druga biegnie wzdłuż rzeki od strony Wardzi, a potem stromo wspina się w górę. Ścieżki są słabo widoczne, a miejscami czeka cię łatwa wspinaczka, więc to wyprawa dla wędrowców w dobrej formie i w solidnych butach. Ze szczytu roztaczają się jedne z najpiękniejszych widoków na wąwóz w całym regionie. Jeśli nie masz ochoty na wędrówkę, twierdza robi wrażenie także z drogi w dole.
Historia
Twierdza Tmogwi po raz pierwszy pojawia się w kronikach w 914 r., kiedy podszedł pod nią emir Jusuf ibn Abi as-Sadż, a potem się wycofał. W 1191 r. królowa Tamara nadała ją Sargisowi Mchargrdzelemu, którego ród władał nią przez mniej więcej stulecie; najbardziej znanym z jego członków był pisarz i poeta Sargis Tmogweli. Trzęsienia ziemi w latach 1088, 1283 i 1319 pustoszyły twierdzę, ale za każdym razem ją odbudowywano. W 1578 r. zdobyli ją Osmanowie.
Co zobaczyć i co robić
- Wejdź na górę do zrujnowanych wież i centralnej cerkwi
- Zobacz wykute w skale cysterny z wyciosanymi stopniami
- Spójrz z góry na wąwóz Kury w stronę Wardzi
Jak zwiedzać
Dojazd
Tmogwi leży tuż przy drodze z Achalciche do Wardzi, kilka kilometrów przed Wardzią. Wejdź spod wsi Pia szutrową drogą o długości nieco ponad 3 km albo wybierz ścieżkę wzdłuż rzeki od strony Wardzi.
Kiedy jechać
Maj–czerwiec i wrzesień–październik. Potrzebny czas: 2–3 godz. razem z wędrówką.
- Nie wchodź na górę w południowym upale ani gdy jest mokro
- Nie wchodź do częściowo zawalonego tunelu między górną a dolną częścią twierdzy
- Weź wodę, bo na górze nie ma żadnego zaplecza
Twierdza Tmogwi – pogoda
Dane klimatyczne: Wardzia, 5 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (28° w dzień), najzimniej w styczniu (−10° w nocy); w ciągu roku spada 494 mm deszczu. Najlepsze miesiące: cze, wrz.
Twierdza Tmogwi: najczęstsze pytania
Jak trudne jest podejście do twierdzy Tmogwi?
Jest stromo, ścieżka miejscami zanika i czeka cię trochę łatwej wspinaczki. Osoby w dobrej formie pokonują tę trasę w mniej więcej godzinę w każdą stronę; latem unikaj południowego upału.
Czy twierdzę Tmogwi można zobaczyć bez wędrówki?
Tak. Twierdzę na skale widać z drogi do Wardzi i wiele osób po prostu zatrzymuje się tam na zdjęcia.
Miejsca w pobliżu
Twierdza Tmogwi: odległości w linii prostej.






