Miasta i miasteczkaDżawachetiaKanionRuiny twierdzyKultura ormiańska

Achalkalaki

Główne miasto wysokiego płaskowyżu Dżawachetii, położone nad kanionem rzeki, z ruinami twierdzy, ormiańskimi świątyniami i pobliską katedrą w Kumurdo.

AchalkalakiAchalkalakiZdjęcie: Unknown authorUnknown author, CC BY-SA 1.0

Achalkalaki, czyli „nowe miasto”, to główny ośrodek Dżawachetii – smaganego wiatrem wulkanicznego płaskowyżu na wysokości ok. 1700 m n.p.m., na samym południu Gruzji. Większość z mniej więcej 7500 mieszkańców to etniczni Ormianie, więc na ulicy częściej usłyszysz ormiański niż gruziński. Miasto leży na skraju głębokiego bazaltowego kanionu, w miejscu, gdzie do rzeki Parawani wpada mniejszy potok, a na urwiskach nad zbiegiem rzek stoją ruiny dawnej twierdzy. Zimy są tu długie i surowe, a lata krótkie, słoneczne i rześkie.

Achalkalaki nie jest typowym miastem do zwiedzania, ale to naturalny przystanek, gdy przejeżdżasz przez płaskowyż między Wardzią a Tbilisi. Przejdź się do twierdzy, żeby zajrzeć w głąb kanionu, poszukaj na targu sera, miodu i ziemniaków, a potem pojedź 15 min na zachód, do X-wiecznej katedry w Kumurdo. Przez miasto biegnie otwarta w 2017 r. linia kolejowa Baku–Tbilisi–Kars, a nad jezioro Parawani jedzie się stąd niecałą godzinę.

Historia

Achalkalaki powstało w XI wieku jako miasto warowne; wkrótce złupili je Turcy seldżuccy, po czym zostało odbudowane. W kolejnych stuleciach przechodziło z rąk do rąk między władcami gruzińskimi, perskimi i osmańskimi, aż w 1828 r. zdobyły je wojska rosyjskie. W następnych latach osiedlono tu ormiańskie rodziny ze wschodniej Anatolii i to one nadały miastu jego dzisiejszy charakter. Rosyjska baza wojskowa działała w Achalkalaki do 2007 r.

Co zobaczyć i co robić

  • Ruiny twierdzy nad kanionem rzeki
  • Katedra w Kumurdo, 15 min na zachód
  • Stragany z serem i ziemniakami z Dżawachetii
  • Wypady nad jezioro Parawani i do żeńskiego monastyru w Poce
  • Kościoły ormiańskie w mieście

Jak zwiedzać

Dojazd

Achalkalaki leży mniej więcej 180 km od Tbilisi; samochodem przez Calkę i obok jeziora Parawani jedzie się ok. 3,5 godz. Z Wardzi przez Chertwisi dojedziesz tu w mniej więcej godzinę, a z Achalciche w ok. 1 godz. 15 min. Marszrutki kursują z Tbilisi i z Achalciche.

Kiedy jechać

czerwiec–wrzesień. Potrzebny czas: 2–3 godz.

Wskazówki od miejscowych
  • O każdej porze roku zabierz ciepłą, wiatroszczelną kurtkę
  • W drodze powrotnej do Tbilisi zajrzyj też do Kumurdo i nad jezioro Parawani
  • Po ormiańsku i rosyjsku mówi się tu częściej niż po angielsku
  • Od listopada do kwietnia drogi na płaskowyżu bywają oblodzone

Achalkalaki – pogoda

Najcieplej jest w sierpniu (25° w dzień), najzimniej w styczniu (−11° w nocy); w ciągu roku spada 564 mm deszczu. Najlepsze miesiące: cze–wrz.

−20°−10°0°10°20°30°050100 mmStyczeń: 31 mmLuty: 27 mmMarzec: 38 mmKwiecień: 51 mmMaj: 85 mmCzerwiec: 80 mmLipiec: 64 mmSierpień: 47 mmWrzesień: 38 mmPaździernik: 41 mmListopad: 31 mmGrudzień: 31 mmSLMKMCLSWPLG

Achalkalaki – pogoda po miesiącach i prognoza na 7 dni →

Achalkalaki: najczęstsze pytania

Jakim językiem mówi się w Achalkalaki?

Większość mieszkańców to Ormianie, którzy w domu mówią po ormiańsku, ale powszechnie rozumie się tu też rosyjski i gruziński. Angielski jest znacznie mniej rozpowszechniony niż w Tbilisi.

Czy warto zatrzymać się w Achalkalaki?

Tak, jeśli przejeżdżasz przez Dżawachetię. Twierdza na skraju kanionu i pobliska katedra w Kumurdo to dobry pomysł na przerwę od dwóch do trzech godzin w drodze między Wardzią a Tbilisi.