Dartlo
Odnowiona wieś z kamienia i łupku w dolinie Pirikiti w Tuszetii, na wysokości ok. 2000 m n.p.m., ze średniowiecznymi wieżami; wyżej stoi twierdza Kwawlo.
DartloZdjęcie: Lidia Ilona, CC BY 2.0Dartlo to najczęściej fotografowana wieś Tuszetii: skupisko kamiennych domów z drewnianymi balkonami i dachami krytymi łupkiem, strzeżone przez wieże obronne, na lewym brzegu rzeki Pirikiti Alazani, na wysokości ok. 2000 m n.p.m. Wieś uznano za rezerwat architektury, a jej domy i wieże przez trzy lata odnawiano przy wsparciu Banku Światowego i rządu Gruzji. Nad wsią stroma ścieżka pnie się ok. 350 m w górę do Kwawlo, maleńkiego warownego przysiółka z wysoką wieżą, skąd widać całe Dartlo w dole.
Dartlo leży ok. 12–15 km od Omalo, przy wyboistej drodze dla samochodów 4x4; pieszo idzie się tu mniej więcej cztery godziny. Większość odwiedzających spędza tu co najmniej jedną noc w gościńcu, a potem idzie dalej w górę doliny, do Czeszo, Parsmy i Girewi, albo wraca do Omalo. Spis powszechny z 2014 r. nie odnotował tu ani jednego stałego mieszkańca, ale latem wieś zapełnia się gośćmi i rodzinami, które wracają na sezon. Niewielka cerkiew w Dartlo, zabytek o znaczeniu narodowym, pochodzi z XIX wieku.
Historia
Dartlo to jedna z dawnych wsi Pirikiti, czyli górnej doliny Tuszetii, gdzie tuszeckie rodziny budowały wysokie wieże do obrony przed najazdami. Jak wiele miejscowości w Tuszetii, w XX wieku wieś opustoszała, bo jej mieszkańcy na dobre przenieśli się na niziny; dziś żyje się tu głównie latem. Odnowę wsi jako rezerwatu architektury współfinansowały Bank Światowy i rząd Gruzji.
Co zobaczyć i co robić
- Odnowione kamienne domy i wieże obronne
- Strome podejście do wieży w Kwawlo
- Wędrówki doliną Pirikiti Alazani
- Nocleg w gościńcu w rezerwacie architektury
- Dalsza wędrówka do Parsmy i Girewi
Jak zwiedzać
Dojazd
Dartlo leży ok. 12–15 km od Omalo: dojazd samochodem 4x4 po wyboistej drodze zajmuje ok. godziny, a pieszo idzie się ok. 4 godz.
Kiedy jechać
Lipiec–wrzesień. Potrzebny czas: pół dnia, a najlepiej z noclegiem.
- Idź z Omalo pieszo, a na powrót zamów samochód 4x4 – albo odwrotnie.
- Gościniec na lipiec i sierpień zarezerwuj wcześniej.
- Do Kwawlo wejdź wcześnie, zanim zrobi się upalnie i pojawi się popołudniowa mgiełka.
Dartlo – pogoda
Dane klimatyczne: Omalo (Tuszetia), 8 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (22° w dzień), najzimniej w styczniu (−9° w nocy); w ciągu roku spada 684 mm deszczu. Najlepsze miesiące: lip–sie.
Omalo (Tuszetia) – pogoda po miesiącach i prognoza na 7 dni →
Dartlo: najczęstsze pytania
Jak dostać się z Omalo do Dartlo?
Samochodem 4x4 wyboistą drogą długości ok. 12–15 km albo pieszo w ok. 4 godz. Wielu wędrowców idzie w jedną stronę pieszo, a wraca samochodem.
Czy w Dartlo można przenocować?
Tak, latem działa kilka rodzinnych gościńców. Na lipiec i sierpień zarezerwuj nocleg z wyprzedzeniem.
Dartlo w programie naszych wycieczek
Więcej w naszych poradnikach
Zdjęcie: georgia.travelZaplanuj letni wyjazd do najbardziej odległego górskiego regionu Gruzji: droga dla samochodów 4x4 przez przełęcz Abano, wsie z wieżami od Omalo po Girewi, wędrówki i jazda konna, jedzenie, noclegi, pozwolenia i krótki plan zwiedzania.
Zdjęcie: georgia.travelDziesięć wielodniowych tras na Kaukazie i w spokojniejszych górach Gruzji, zestawionych obok siebie: ile trwają, jak wysoko prowadzą, jak są trudne, kiedy iść, gdzie się nocuje i na których trzeba mieć pozwolenie graniczne.
Zdjęcie: MIKHEIL, CC BY-SA 4.0Skręcone, pełne bulionu pierożki z gruzińskich gór: co jest w środku, jak je jeść, żeby się nie ochlapać, ile zamówić i gdzie smakują najlepiej – od Tbilisi po Pasanauri.
Zdjęcie: georgia.travelKolory pojawiają się najpierw przy górnej granicy lasu, pod koniec września, a do Tbilisi docierają w listopadzie. Podpowiadamy, kiedy jesień jest najpiękniejsza w każdym regionie, gdzie się tam wybrać na wędrówkę i które górskie drogi zamykają się jako pierwsze.
Zdjęcie: georgia.travelKiedy jechać na wędrówki, na wino, na plażowanie albo na narty: pogoda w Tbilisi, na wybrzeżu i na Kaukazie miesiąc po miesiącu oraz festiwale, pod które warto zaplanować wyjazd.
Zdjęcie: georgia.travelNajlepsze miejsca na biwak w Gruzji, region po regionie, z zasadami obowiązującymi w parkach narodowych i strefach przygranicznych, tabelą miesięcy bez śniegu i nocnych temperatur oraz listą tego, co zabrać, wypożyczyć lub kupić.
Wędrówki: Dartlo i okolice
Miejsca w pobliżu
Dartlo: odległości w linii prostej.










