Tbiliski Park Narodowy
Tbiliski Park Narodowy, pierwszy w Gruzji, chroni ok. 21 000 ha lasów bukowych i dębowych na grzbietach Saguramo i Ialno, tuż na północ od stolicy.
Tbiliski Park NarodowyZdjęcie: Paata vardanashvili, CC BY-SA 4.0Tbiliski Park Narodowy to najstarszy park narodowy w Gruzji: pas lasów liściastych, który zaczyna się ok. 20 km od centrum Tbilisi. Ustanowiony po raz pierwszy w 1973 r., a w 2007 r. wytyczony ponownie, w nowych granicach, zajmuje ok. 21 000 ha na grzbietach Saguramo i Ialno. To południowe odgałęzienia Wielkiego Kaukazu, które na wysokości od ok. 600 do ok. 1700 m n.p.m. ciągną się od Kury (Mtkvari) koło Mcchety na wschód, ku Iori. Większość parku leży w regionie Mccheta-Mtianetia, a jego niewielkie skrawki także w granicach Tbilisi i w Dolnej Kartlii. Dzieli się na pięć części: Saguramo, Gldani, Martkopi, Gulelebi i Gardabani. Dla stolicy to zielony bufor, który oczyszcza powietrze, a dla przyjezdnych – najbliższy prawdziwy las.
Dzień w parku płynie bez pośpiechu: wędrówka oznakowanym szlakiem, przejażdżka rowerem górskim po drogach leśnych albo długi obiad w miejscu piknikowym ze stołami i paleniskiem. Najbardziej znana trasa prowadzi grzbietem Saguramo z monastyru Zedazeni do Mamkody. Park oznakował też trzy pętle rowerowe o trudności od łatwej do trudnej oraz szlak konny; przejażdżki konne odbywają się tylko z przewodnikiem i trzeba je wcześniej zarezerwować. Na wschodzie droga na Tianeti przecina las Sabaduri, ulubione miejsce wypadów w październiku, gdy liście zmieniają kolor, i zimą, gdy leży śnieg. Dzięcioły i sójki częściej usłyszysz, niż wypatrzysz między drzewami sarnę czy jelenia.
Historia
Zanim powstał park, na zachodnim grzbiecie istniał rezerwat przyrody Saguramo, słynący niegdyś z jeleni szlachetnych. W 1973 r. radziecka Gruzja przekształciła lasy na północ od Tbilisi w pierwszy park narodowy w kraju, głównie po to, by zapewnić stolicy i Rustawi chroniony pas zieleni, a przez całe lata 70. urządzano w nim miejsca piknikowe i ścieżki. W zamęcie, który nastąpił po odzyskaniu niepodległości, park utracił ten status. W 2007 r. wytyczono nowy park, łącząc część dawnego z byłym rezerwatem Saguramo; dziś zarządza nim państwowa Agencja Obszarów Chronionych.
Co zobaczyć i co robić
- Oznakowana, licząca ok. 15 km trasa grzbietem z monastyru Zedazeni w dół do wsi Mamkoda
- Buki w lesie Sabaduri, miedziane pod koniec października, a zimą z gałęziami ciężkimi od śniegu
- Trzy pętle rowerowe o różnej trudności: od płaskiej trasy wokół lasów Saguramo po wyboiste górskie dukty
- Przejażdżki konne z przewodnikiem na 2–3 godz. albo na cały dzień, po wcześniejszej rezerwacji
- Domki parku na grzbiecie Sabaduri, w Ialno i na grzbiecie Saguramo – na nocleg wśród drzew
- Stare monastyry w parku i w jego okolicy: Zedazeni, Mamkoda i Martkopi, ten ostatni założony w VI wieku przez św. Antoniego
Jak zwiedzać
Dojazd
Zachodnia część parku leży ok. 30 km od centrum Tbilisi drogą szybkiego ruchu w stronę Mcchety: w Cicamuri zjedź w kierunku Saguramo, a potem pokonaj ok. 6 km leśnej drogi pod górę do Zedazeni – w sumie zajmuje to ok. 1 godz. Do części południowej i wschodniej wyjedź z miasta przez Gldani drogą na Tianeti, która po ok. 22 km (ok. 30 min) dociera do Mamkody, a po ok. 45 km (ok. 1 godz.) do lasu Sabaduri. Marszrutki w stronę parku odjeżdżają z dworca autobusowego Didube mniej więcej co 30 min, a tą samą drogą jeżdżą też kursy do Cchwariczamii i Tianeti.
Kiedy jechać
Od kwietnia do czerwca i od września do początku listopada; na śnieg – styczeń i luty. Potrzebny czas: pół dnia na spacer lub piknik; cały dzień na wędrówkę grzbietem.
- Przed długą wędrówką zadzwoń do administracji parku w Saguramo i podaj swoją trasę. Agencja prosi odwiedzających, by mieli przy sobie dokument tożsamości i nie schodzili z oznakowanych ścieżek.
- Namiot rozbijaj, a grill i ognisko rozpalaj tylko w oznakowanych miejscach piknikowych i biwakowych. W całym parku nie wolno wprowadzać zwierząt domowych, wnosić broni ani zbierać roślin.
- Od października do kwietnia na otwartych stokach stad pilnują psy pasterskie: zachowaj od nich dystans, nigdy nie biegnij i idź dalej równym krokiem.
- Załóż długie spodnie i buty za kostkę, bo od wiosny do jesieni aktywne są kleszcze, a gliniaste ścieżki po deszczu robią się śliskie.
Tbiliski Park Narodowy – pogoda
Dane klimatyczne: Mccheta, 9 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (31° w dzień), najzimniej w styczniu (−1° w nocy); w ciągu roku spada 580 mm deszczu. Najlepsze miesiące: wrz.
Tbiliski Park Narodowy: najczęstsze pytania
Czy wstęp do Tbiliskiego Parku Narodowego jest płatny?
Nie. W 2026 r. spacery, jazda na rowerze i pikniki w Tbiliskim Parku Narodowym są bezpłatne. Płacisz tylko za dodatkowe usługi, takie jak przejażdżka konna z przewodnikiem czy domek w parku, który w 2026 r. kosztuje ok. 30 GEL (ok. 10 €) za osobę za noc.
Jak daleko jest z Tbilisi do parku?
Południowy skraj parku koło Mamkody leży ok. 22 km od Placu Wolności, czyli mniej więcej pół godziny jazdy samochodem. Do Saguramo i Zedazeni po stronie zachodniej, a także do lasu Sabaduri na wschodzie, jedzie się blisko godzinę.
Jakie zwierzęta żyją w parku?
Najczęściej spotykane ssaki to lisy, wilki, sarny, zające i kuny; rysi i niedźwiedzi brunatnych jest niewiele, a jeleń szlachetny figuruje na Czerwonej liście Gruzji. Nad lasami polują orły cesarskie i orliki grubodziobe, a botanicy naliczyli tu 675 gatunków roślin, w tym reliktowy ostrokrzew kolchidzki i laurowiśnię.
Czy w parku można biwakować?
Tak, w dwóch oficjalnych miejscach biwakowych z paleniskami albo w jednym z domków parku. Biwakowanie na dziko i palenie ognisk poza tymi miejscami są zabronione, więc przed wyjazdem sprawdź w administracji parku, które miejsca są czynne.
Więcej w naszych poradnikach
Zdjęcie: georgia.travelDwanaście wycieczek ze stolicy, od Mcchety i Kazbegi po Sighnaghi, Uplisciche i Dawit Garedżę: odległości, sposoby dojazdu i podpowiedź, gdzie warto zostać na noc.
Zdjęcie: André Gerwing, CC BY-SA 4.0Które linie latają do Tbilisi, Kutaisi i Batumi w 2026 r., ile trwa lot, kiedy bilety tanieją i czy lepiej lądować w Tbilisi, czy w Kutaisi.
Zdjęcie: georgia.travelJak dojechać z Tbilisi do Mcchety marszrutką, Boltem albo z kierowcą, jak dostać się do Dżwari na wzgórzu, w jakiej kolejności zwiedzać trzy świątynie z listy UNESCO, gdzie zjeść i co jeszcze zobaczyć w okolicy.
Zdjęcie: Andrew Milligan Sumo, CC BY 2.0Wszystko między drzwiami samolotu a hotelem: kontrola paszportowa, gotówka i karty SIM na lotnisku TBS, a potem autobus 337, Bolt, oficjalna taksówka albo prywatny kierowca do Tbilisi, a do tego nocne przyloty i powrót do domu.
Zdjęcie: Eka Samkharadze, CC BY-SA 4.0Drewniane stragany, olbrzymia choinka i gorące saperawi od połowy grudnia do stycznia: gdzie w ostatnich latach stał jarmark bożonarodzeniowy w Tbilisi i gdzie świeciły iluminacje, kiedy powinien ruszyć sezon 2026/27 i jak zaplanować wokół niego świąteczny wyjazd.
Zdjęcie: Eka Samkharadze, CC BY-SA 4.0Chłodne, pogodne dni, puste muzea i okres świąteczny od połowy grudnia do połowy stycznia: jak wygląda Tbilisi od grudnia do lutego i jak zaplanować pobyt, gdy dni są krótkie.
Miejsca w pobliżu
Tbiliski Park Narodowy: odległości w linii prostej.





