Muco
Średniowieczna wieś z wieżami na skalistej grani nad rzeką Andaki, na wysokości 1880 m, ok. 12 km od Szatili; jej odbudowa trwa od 2004 r.
MucoZdjęcie: Giorgimailo, CC BY-SA 4.0Muco to warowna wieś w Chewsuretii: kamienne wieże i domy uczepione stromej skalnej grani nad rzeką Andaki, ok. 12 km od Szatili. Położona na wysokości 1880 m n.p.m., kontrolowała jeden ze szlaków prowadzących do Chewsuretii od północy. Nad tarasami kamiennych domów o płaskich dachach wznoszą się cztery wieże bojowe. Wieś niemal całkowicie opustoszała ponad sto lat temu i przez dziesięciolecia stała w ruinie, dlatego wspinaczka jej pustymi zaułkami na długo zostaje w pamięci.
W 2004 r. ruszył projekt odbudowy, a w 2019 r. odnowiona wieś otrzymała nagrodę Europa Nostra za ochronę dziedzictwa. Z Szatili jedzie się doliną Argunu, a potem doliną Andaki; na koniec czeka cię strome podejście do wież, ok. 340 m w górę. Ścieżka jest krótka, ale miejscami eksponowana, a z góry roztacza się szeroki widok na dolinę. Tego samego dnia możesz zobaczyć Szatili i krypty w Anatori.
Historia
Muco strzegło szlaku doliną Andaki między Kaukazem Północnym a Chewsuretią i przez stulecia rozbudowywano je jako osadę obronną. Mieszkańcy opuścili wieś ponad sto lat temu. Miejscowa legenda opowiada o ikonie Archanioła zwanej Broliskalo i o skarbcu ukrytym w górach. Odbudowa wież i domów ruszyła w 2004 r., a w 2019 r. prace te wyróżniono nagrodą Europa Nostra.
Co zobaczyć i co robić
- Cztery wieże bojowe na grani
- Tarasy kamiennych domów połączonych wąskimi ścieżkami
- Widoki na dolinę Andaki
- Przejazd z Szatili wzdłuż rzeki Argun
Jak zwiedzać
Dojazd
Do Muco jest ok. 12 km z Szatili wyboistą drogą gruntową: samochodem 4x4 jedzie się mniej więcej od 30 do 40 min, a potem czeka cię strome podejście pieszo do wież. Jeśli jedziesz z Tbilisi, najlepiej odwiedzić Muco podczas pobytu w Szatili.
Kiedy jechać
Lipiec–wrzesień. Potrzebny czas: 2–3 godz. (z Szatili).
- Załóż buty trekkingowe; ścieżka do wież jest stroma, a podłoże sypkie.
- Wybierz się w suchą pogodę, kiedy skały są mniej śliskie.
- Droga za Szatili jest wąska i zdarzają się na niej obrywy skalne; zanim pojedziesz, zapytaj miejscowych.
- Weź wodę; w Muco nie ma żadnego zaplecza.
Muco – pogoda
Dane klimatyczne: Szatili, 7 km stąd; Muco leży ok. 500 m wyżej, więc spodziewaj się nieco chłodniejszej pogody. Najcieplej jest w sierpniu (24° w dzień), najzimniej w styczniu (−6° w nocy); w ciągu roku spada 1082 mm deszczu. Najlepsze miesiące: lip–wrz.
Muco: najczęstsze pytania
Jak daleko jest z Szatili do Muco?
Ok. 12 km drogą gruntową; samochodem 4x4 jedzie się mniej więcej od 30 do 40 min. Potem stroma ścieżka prowadzi do wież, ok. 340 m w górę.
Czy wieś Muco została odbudowana?
Tak. Projekt odbudowy trwa od 2004 r., a w 2019 r. odnowiona wieś otrzymała nagrodę Europa Nostra.
Muco w programie naszych wycieczek
Więcej w naszych poradnikach
Zdjęcie: georgia.travelDziesięć wielodniowych tras na Kaukazie i w spokojniejszych górach Gruzji, zestawionych obok siebie: ile trwają, jak wysoko prowadzą, jak są trudne, kiedy iść, gdzie się nocuje i na których trzeba mieć pozwolenie graniczne.
Zdjęcie: MIKHEIL, CC BY-SA 4.0Skręcone, pełne bulionu pierożki z gruzińskich gór: co jest w środku, jak je jeść, żeby się nie ochlapać, ile zamówić i gdzie smakują najlepiej – od Tbilisi po Pasanauri.
Zdjęcie: georgia.travelNajlepsze miejsca na biwak w Gruzji, region po regionie, z zasadami obowiązującymi w parkach narodowych i strefach przygranicznych, tabelą miesięcy bez śniegu i nocnych temperatur oraz listą tego, co zabrać, wypożyczyć lub kupić.
Zdjęcie: georgia.travelGdzie biegnie Kaukaz, które szczyty są najwyższe w Gruzji, czym różnią się poszczególne regiony górskie i kiedy otwierają się tam drogi, a także jak wybrać między Kazbegi, Swanetią i Tuszetią.
Zdjęcie: Diego Delso, CC BY-SA 4.0Trzydzieści dziewięć zdjęć Gruzji z 10 regionów: od balkonów Tbilisi i swańskich wież po skalne miasta i Morze Czarne, z najlepszą porą roku i światłem dla każdego ujęcia.
Zdjęcie: georgia.travelJak zbudowane są gruzińskie kamienne cerkwie z kopułami, gdzie szukać najpiękniejszych rzeźbionych fasad i jakie miejsce w tej historii zajmują skalne miasta, wsie z wieżami, balkony Tbilisi i radziecki modernizm. Do tego 12 budowli, które warto włączyć w trasę.
Miejsca w pobliżu
Muco: odległości w linii prostej.








