Strona główna›Atrakcje›Dolna Kartlia›Katedra Sioni w Bolnisi
Cerkwie i klasztoryV wiekInskrypcjeBazylikaWstęp wolny

Katedra Sioni w Bolnisi

Bazylika zbudowana w latach 478–493, jedna z najstarszych cerkwi Gruzji, z jednymi z najwcześniejszych datowanych inskrypcji w alfabecie gruzińskim.

Katedra Sioni w BolnisiKatedra Sioni w BolnisiZdjęcie: Diaoha, CC BY-SA 3.0

Katedra Sioni w Bolnisi to jedna z najstarszych zachowanych cerkwi w Gruzji: duża kamienna bazylika zbudowana w latach 478–493 we wsi Kwemo Bolnisi, ok. 6 km na południe od miasta Bolnisi. Jej inskrypcje, wykonane pismem asomtawruli, czyli najwcześniejszą odmianą pisma gruzińskiego, należą do najstarszych znanych świadectw alfabetu gruzińskiego, a sama świątynia jest pierwszą gruzińską budowlą z datą ukończenia umieszczoną na zewnętrznej ścianie. Wnętrze jest długie i mroczne: masywne filary oddzielają nawę główną od naw bocznych, a rzeźbione kapitele zdobią motywy zwierzęce i roślinne.

Poszukaj wykutego w kamieniu krzyża o równych ramionach: ten krzyż Bolnisi stał się symbolem narodowym, a jego kształt powtarzają cztery małe krzyże na fladze Gruzji. Na terenie wokół cerkwi stoi dzwonnica, a wśród wiejskich domów i ogrodów panuje spokój. Katedra Sioni w Bolnisi to czynna cerkiew, więc ubierz się skromnie. Łatwo połączyć ją z cerkwią Cugrugaszeni, oddaloną o ok. 2 km, i z Dmanisi w ramach całodniowej wycieczki z Tbilisi.

Historia

Katedrę Sioni w Bolnisi zbudowano w latach 478–493, za panowania króla Wachtanga Gorgasalego, a jej inskrypcje odnotowują, kiedy rozpoczęto i kiedy ukończono prace. To jedna z najwcześniejszych dużych bazylik w Gruzji, a jej inskrypcje są kluczowym świadectwem wczesnych dziejów alfabetu gruzińskiego. W kolejnych stuleciach świątynię przebudowywano i naprawiano, ale jej konstrukcja z V wieku przetrwała.

Co zobaczyć i co robić

  • Zobacz jedną z najstarszych cerkwi Gruzji, ukończoną w 493 r.
  • Odszukaj inskrypcje z V wieku zapisane pismem asomtawruli
  • Wypatrz krzyż Bolnisi wykuty w kamieniu
  • Przyjrzyj się rzeźbionym kapitelom z motywami zwierzęcymi i roślinnymi

Jak zwiedzać

Dojazd

Katedra Sioni w Bolnisi stoi we wsi Kwemo Bolnisi, ok. 6 km na południe od miasta Bolnisi i mniej więcej 65 km od Tbilisi przez Marneuli, czyli ok. 1 godz. 15 min samochodem.

Kiedy jechać

Wiosna i jesień. Potrzebny czas: 30–45 min.

Wskazówki od miejscowych
  • Ubierz się skromnie; kobiety powinny zakryć głowę.
  • W mrocznym wnętrzu przyda się mała latarka albo latarka w telefonie.
  • Połącz w jeden dzień wizytę tutaj, w cerkwi Cugrugaszeni i w Dmanisi.

Katedra Sioni w Bolnisi – pogoda

Dane klimatyczne: Bolnisi, 7 km stąd. Najcieplej jest w sierpniu (31° w dzień), najzimniej w styczniu (−2° w nocy); w ciągu roku spada 510 mm deszczu. Najlepsze miesiące: wrz.

−5°0°5°10°15°20°25°30°35°050100 mmStyczeń: 18 mmLuty: 24 mmMarzec: 41 mmKwiecień: 69 mmMaj: 75 mmCzerwiec: 66 mmLipiec: 38 mmSierpień: 32 mmWrzesień: 40 mmPaździernik: 50 mmListopad: 36 mmGrudzień: 21 mmSLMKMCLSWPLG

Bolnisi – pogoda po miesiącach i prognoza na 7 dni →

Katedra Sioni w Bolnisi: najczęstsze pytania

Ile lat ma katedra Sioni w Bolnisi?

Katedrę Sioni w Bolnisi wzniesiono w latach 478–493, więc należy do najstarszych wciąż stojących cerkwi w Gruzji. Daty zapisano w inskrypcjach na budowli.

Dlaczego katedra Sioni w Bolnisi jest tak ważna?

Jej inskrypcje należą do najstarszych znanych tekstów zapisanych alfabetem gruzińskim. Wzór krzyża z tej świątyni, zwany krzyżem Bolnisi, stał się symbolem narodowym.

Więcej w naszych poradnikach

Widok z lotu ptaka na wykute w skale miasto Uplisciche i jego cerkiew z czerwonym dachemZdjęcie: georgia.travel
Wycieczki jednodniowe · 15 min czytania · 9 października 2026Najlepsze wycieczki z Tbilisi na jeden dzień

Dwanaście wycieczek ze stolicy, od Mcchety i Kazbegi po Sighnaghi, Uplisciche i Dawit Garedżę: odległości, sposoby dojazdu i podpowiedź, gdzie warto zostać na noc.

Gruzińskie flagi na Alei Rustawelego w TbilisiZdjęcie: Kober, Domena publiczna
Praktycznie · 17 min czytania · 18 października 2026Stolica Gruzji, flaga, język, lari, numer kierunkowy, strefa czasowa i gniazdka: podstawowe informacje

Wszystko, czego szukasz przed wyjazdem do Gruzji, sprawdzone w oficjalnych źródłach: flaga, język, lari, religia, +995, strefa czasowa, gniazdka, święta i mieszkańcy.

Gruzińskie pismo wyryte w kamieniuZdjęcie: Irakli Chumburidze, CC BY-SA 2.0
Kultura · 19 min czytania · 18 października 2026Alfabet gruziński: 33 litery, ich wymowa i trzy pisma

Naucz się czytać alfabet gruziński: każda litera z wymową, głoski ejektywne, których nie zna polszczyzna, wyjaśnienie, dlaczego nie ma wielkich liter, i cerkwie, w których narodziło się gruzińskie pismo.

Rzeźbiony kamienny tympanon z dwoma aniołami trzymającymi krzyż nad wejściem do cerkwi w DżwariZdjęcie: georgia.travel
Kultura · 18 min czytania · 18 października 2026Architektura gruzińska: cerkwie, skalne miasta, wieże i balkony Tbilisi

Jak zbudowane są gruzińskie kamienne cerkwie z kopułami, gdzie szukać najpiękniejszych rzeźbionych fasad i jakie miejsce w tej historii zajmują skalne miasta, wsie z wieżami, balkony Tbilisi i radziecki modernizm. Do tego 12 budowli, które warto włączyć w trasę.

Zrujnowane kamienne wieże i domy Muco na grzbiecie nad zielonym, zalesionym wąwozem w ChewsuretiiZdjęcie: georgia.travel
Atrakcje · 10 min czytania · 7 listopada 2026Ciekawe i mniej znane miejsca w Gruzji: 12 zakątków, które omija większość turystów

Dwanaście miejsc, do których dociera ułamek odwiedzających Gruzję: od winiarni Raczy i wież Chewsuretii po jeziora Dżawachetii. Do tego czas dojazdu, pory roku, uczciwie opisane minusy i trzy trasy na drugą podróż.