Kwareli
Winiarskie miasteczko u podnóża Kaukazu, ojczyzna półsłodkiego Kindzmarauli i miejsce urodzenia pisarza Ilii Czawczawadzego.
KwareliZdjęcie: Gaga.vaa, CC BY-SA 4.0Kwareli to niewielkie miasteczko na wysokości ok. 450 m n.p.m., po północnej stronie Doliny Alazani, tuż pod zalesionymi zboczami Wielkiego Kaukazu. To ośrodek mikrostrefy Kindzmarauli, w której z winogron saperawi powstaje znane, naturalnie półsłodkie czerwone wino. Miasto jest raczej rozległe i zielone niż zabytkowe, ale to spokojna baza do zwiedzania Gremi, Nekresi, tunelu winiarskiego w Kwareli i jeziora Kwareli – wszystkie w odległości ok. 20 min jazdy. Według spisu z 2014 r. mieszkało tu ok. 7700 osób.
Najważniejszy punkt kulturalny to Państwowe Muzeum Ilii Czawczawadzego, urządzone wokół domu, w którym w 1837 r. urodził się ten pisarz i przywódca narodowy. W mieście i okolicy działają zarówno duże majątki winiarskie z salami degustacyjnymi, jak i rodzinne winiarnie, w których wino robi się w kwewri. Jesienią ulice pachną moszczem winogronowym i świeżą czurczchelą. Z Kwareli droga do Telavi przecina Alazani i prowadzi do winiarskich wsi po drugiej stronie doliny.
Historia
Kwareli wyrosło jako warownia na skraju gór, narażona na najazdy z Dagestanu. W 1755 r. wojska Kartlii i Kachetii obroniły twierdzę Kwareli przed atakiem, którym dowodził Muhammad-nucal IV, władca Awarii. Najsłynniejszym synem miasta jest Ilia Czawczawadze (1837–1907), pisarz i działacz społeczny, który w XIX wieku stał na czele gruzińskiego ruchu narodowego, a później został kanonizowany przez Gruziński Kościół Prawosławny.
Co zobaczyć i co robić
- Państwowe Muzeum Ilii Czawczawadzego i dom rodzinny pisarza
- Degustacje Kindzmarauli i wytrawnego saperawi
- Tunel winiarski w Kwareli, tuż za miastem
- Promenada nad jeziorem Kwareli, ok. 2 km na zachód
- Krótki dojazd do Gremi i Nekresi
Jak zwiedzać
Dojazd
Kwareli leży ok. 45 km (niecała godzina jazdy) od Telavi, po drugiej stronie Doliny Alazani, i ok. 2,5 godz. samochodem od Tbilisi. Z Tbilisi kursują marszrutki.
Kiedy jechać
Wrzesień–październik, w porze winobrania. Potrzebny czas: pół dnia; jako baza 1–2 noce.
- Kindzmarauli jest półsłodkie; jeśli wolisz wytrawniejsze czerwone, poproś o wytrawne saperawi.
- Zanocuj tu, by dotrzeć do Gremi i Nekresi wcześnie, przed zorganizowanymi grupami.
- Połącz tunel winiarski, jezioro i muzeum Ilii Czawczawadzego w jeden spokojny dzień.
Kwareli – pogoda
Najcieplej jest w sierpniu (32° w dzień), najzimniej w styczniu (0° w nocy); w ciągu roku spada 959 mm deszczu. Najlepsze miesiące: wrz–paź.
Kwareli: najczęstsze pytania
Z czego słynie Kwareli?
Kwareli słynie z Kindzmarauli, półsłodkiego czerwonego wina z winogron saperawi uprawianych w tutejszej mikrostrefie, a także jako miejsce urodzenia Ilii Czawczawadzego. To również miasto położone najbliżej Gremi i Nekresi.
Jak daleko jest z Telavi do Kwareli?
Około 45 km, czyli niecała godzina jazdy samochodem przez Dolinę Alazani.
Kwareli w programie naszych wycieczek
Więcej w naszych poradnikach
Zdjęcie: georgia.travelWszystko o planowaniu podróży po winiarskim regionie Gruzji: którą drogą jechać z Tbilisi, co zobaczyć wokół Sighnaghi, Telavi i Kwareli, jak umówić wizytę w piwnicy, a do tego półpustynne południe, szlaki Lagodechi i plany dzień po dniu.
Zdjęcie: georgia.travelNasz wybór winiarni w Kachetii w czterech okolicach, od rodzinnych marani po słynne majątki, z radami, jak rezerwować, cenami degustacji podawanymi w 2026 r., trasami na jeden dzień, wskazówkami na czas winobrania i sposobami na przewiezienie butelek do domu.
Zdjęcie: Bernard Gagnon, CC BY 4.0Czym jest czacza, jak rodziny pędzą ją z winogronowych wytłoków, jaką naprawdę ma moc, jak ją pić, żeby nie przesadzić, i jak przewieźć butelkę samolotem, a do tego gruzińskie lemoniady, wody mineralne, piwo i herbata.
Zdjęcie: Alexey Komarov, CC BY-SA 4.0Sznury orzechów włoskich zanurzane w moszczu winogronowym i suszone, aż zmienią się w miękkie, ciągnące się świece: czym jest czurczchela, jak rodziny robią ją po winobraniu, gdzie kupić dobrą i jak zrobić własną.
Zdjęcie: Ele.XCI, CC BY-SA 4.0Od szoti w kształcie czółna, przyklejanego do ściany glinianego pieca, po kukurydziane placki z zachodu i słodkie nazuki z Surami: wszystkie gruzińskie chleby, z czym je jeść i gdzie kupić.
Zdjęcie: georgia.travelNajlepsze pamiątki z Gruzji, od wina z kwewri i soli swańskiej po emalię komórkową i filc z Tuszetii: gdzie powstaje każda z nich, orientacyjne ceny w 2026 r., pomysły na świąteczne prezenty i zasady, jak przewieźć to wszystko samolotem do domu.
Wędrówki: Kwareli i okolice
Miejsca w pobliżu
Kwareli: odległości w linii prostej.









