ZupaCała GruzjaZupa z wołowiną i orzechami włoskimiBez glutenuBez nabiału

Charczo: przepis

ხარჩო

Z tego przepisu na charczo ugotujesz gruzińską zupę wołową, którą większość ludzi ma na myśli, gdy mówi o charczo. To miękka wołowina, ryż i mielone orzechy włoskie w gęstym, kwaskowym bulionie, zakwaszonym śliwkami i pachnącym gruzińskimi przyprawami oraz świeżą kolendrą.

Przepis zespołu Maspindzeli z Tbilisi · Zaktualizowano: 18 października 2026 · Gotowane w całej Gruzji; orzechowa potrawka to specjalność Megrelii

Łączny czas3 godz.
Aktywna praca1 godz. 5 min
Oczekiwanie10 min
Porcje6Ok. 2,5 l, czyli 6 misek
TrudnośćŚrednia
Miska gęstej zupy charczo z kawałkami długo duszonej wołowiny, posiekaną kolendrą, dymką i czerwoną papryczką chiliCharczoZdjęcie: EugSan, CC BY-SA 4.0

Charczo to gęsta gruzińska zupa z długo gotowanej wołowiny, ryżu i mielonych orzechów włoskich, zakwaszona śliwkami i pachnąca kozieradką błękitną, suszoną aksamitką i dużą ilością świeżej kolendry. Ten przepis na charczo to zupa, którą zobaczysz w menu w całym kraju, zapisywana też jako harcho. W gruzińskich domach często nazywa się ją sup-charczo, czyli „zupa charczo”, żeby odróżnić ją od innych dań o tej samej nazwie.

Ta nazwa kryje więcej niż jedno danie. W Megrelii, w zachodniej Gruzji, megruli charczo (charczo po megrelsku) to gęsta potrawka z wołowiny lub kurczaka w ostrym, czosnkowym sosie orzechowym, zupełnie bez ryżu, którą je się z gomi, miejscową kaszą kukurydzianą. Zupę z ryżem gotuje się w całej Gruzji, a w czasach radzieckich była stałym punktem menu stołówek, dlatego każda rodzina i każdy kucharz ma jej nieco inną wersję.

O tym, że to charczo, a nie zwykła zupa wołowa, decyduje trio: tłusta wołowina, orzechy włoskie i kwaśny dodatek ze śliwek, czyli tklapi (cienki placek z suszonego musu z kwaśnych śliwek) albo sos tkemali. To sycąca zupa na co dzień, a nie danie od święta, i najlepiej smakuje w chłodny wieczór z ciepłym chlebem.

Harmonogram: co i kiedy robić

3 godz. od początku do podania na stół · 1 godz. 5 min aktywnej pracy · 10 min oczekiwania

Każdy pasek to jeden krok. Aktywna praca Oczekiwanie, kiedy pracę wykonuje za ciebie piekarnik, garnek albo ciasto. Kroki, które przypadają na czas oczekiwania, wykonuje się równolegle.

Wybierz godzinę, a zobaczysz, kiedy zacząć każdy krok.
1Nastaw bulion Wyjazd15 min aktywnej pracy
2Gotuj wołowinę +15 min1 godz. 45 min oczekiwania
3Przygotuj pastę orzechową +30 min10 min aktywnej pracy
4Przygotuj resztę składników +40 min10 min aktywnej pracy
5Przecedź bulion i pokrój mięso +2 godz.10 min aktywnej pracy
6Podsmaż cebulę +2 godz. 10 min10 min aktywnej pracy
7Ugotuj ryż +2 godz. 20 min12 min oczekiwania
8Dodaj orzechy i zakwaś zupę +2 godz. 32 min5 min aktywnej pracy
9Gotuj, aż zgęstnieje +2 godz. 37 min8 min oczekiwania
10Dodaj zioła +2 godz. 45 min5 min aktywnej pracy
11Odstaw i podawaj +2 godz. 50 min10 min oczekiwania

Przepis

Charczo

6 porcji

Składniki

Bulion

Pasta orzechowa

Zupa

Zawiera: orzechy włoskie (orzechy drzewne).

Co będzie potrzebne

  • Duży garnek o pojemności co najmniej 5 l
  • Szumówka albo łyżka cedzakowa
  • Drobne sito
  • Malakser, blender albo duży moździerz z tłuczkiem
  • Patelnia

Przygotowanie

  1. Nastaw bulion15 min aktywnej pracy· zacznij tutaj

    Włóż wołowinę do dużego garnka, zalej 3 l zimnej wody i zagotuj na dużym ogniu. Kiedy woda dochodzi do wrzenia, zbieraj szumówką szarą pianę, aż na powierzchni zostanie tylko odrobina białej.

  2. Gotuj wołowinę1 godz. 45 min oczekiwania· początek: +15 min

    Dodaj liście laurowe i 1 łyżeczkę soli, zmniejsz ogień na mały i przykryj garnek do połowy. Gotuj tak, żeby bulion ledwie pyrkał, przez ok. 1 godz. 45 min, aż mięso da się łatwo rozdzielić widelcem.

  3. Przygotuj pastę orzechową10 min aktywnej pracy· początek: +30 min, w trakcie kroku 2

    Upraż orzechy na suchej patelni na średnio-małym ogniu przez 3–4 minuty, tylko do chwili, gdy zaczną pachnieć orzechowo. Zmiel je z czosnkiem, uccho suneli, mieloną kolendrą, aksamitką i szczyptą soli, aż pasta zrobi się oleista i zacznie się sklejać.

  4. Przygotuj resztę składników10 min aktywnej pracy· początek: +40 min, w trakcie kroku 2

    Drobno posiekaj cebulę i zioła, każde osobno. Płucz ryż w zimnej wodzie, aż woda będzie prawie przejrzysta. Jeśli używasz tklapi, porwij je na kawałki, namocz w 100 ml gorącej wody i rozgnieć na gęste purée.

  5. Przecedź bulion i pokrój mięso10 min aktywnej pracy· początek: +2 godz.

    Przełóż wołowinę na deskę, a bulion przelej przez drobne sito do czystego garnka. Potrzebujesz go ok. 2,5 l, więc w razie potrzeby uzupełnij gorącą wodą, a z wierzchu zbierz 1 łyżkę tłuszczu do smażenia cebuli. Pokrój mięso na kawałki wielkości kęsa, wyrzuć kości i chrząstki, włóż mięso z powrotem do bulionu i ponownie zagotuj.

  6. Podsmaż cebulę10 min aktywnej pracy· początek: +2 godz. 10 min

    Rozgrzej zebrany tłuszcz albo olej na patelni na średnim ogniu i smaż cebulę 8–10 minut, często mieszając, aż zmięknie i nabierze jasnozłotego koloru. Jeśli używasz koncentratu pomidorowego, wmieszaj go na ostatnią minutę.

  7. Ugotuj ryż12 min oczekiwania· początek: +2 godz. 20 min

    Wrzuć cebulę i ryż do wrzącego bulionu, dobrze wymieszaj i gotuj 12 minut tak, żeby zupa równo pyrkała. Zamieszaj raz czy dwa, żeby ryż nie osiadł na dnie.

  8. Dodaj orzechy i zakwaś zupę5 min aktywnej pracy· początek: +2 godz. 32 min

    Rozrób pastę orzechową chochlą gorącego bulionu na gładko, a potem wmieszaj ją do garnka. Dodaj połowę tkemali albo tklapi, chmeli suneli i chili. Spróbuj i dokładaj tkemali lub tklapi, aż zupa nabierze wyraźnie kwaśnego smaku.

  9. Gotuj, aż zgęstnieje8 min oczekiwania· początek: +2 godz. 37 min

    Gotuj zupę na małym ogniu 8 minut, co jakiś czas mieszając od dna, bo orzechy łatwo przywierają. Charczo jest gotowe, gdy ryż jest miękki, a bulion ma gęstość płynnej śmietanki.

  10. Dodaj zioła5 min aktywnej pracy· początek: +2 godz. 45 min

    Dopraw solą i czarnym pieprzem. Wmieszaj większość kolendry oraz bazylię albo koper, gotuj jeszcze 1 minutę i wyłącz ogień.

  11. Odstaw i podawaj10 min oczekiwania· początek: +2 godz. 50 min

    Przykryj garnek i odstaw na 10 minut, żeby smaki się przegryzły. Rozlej zupę chochlą do ciepłych misek i posyp resztą kolendry.

Około 550 kcal na miskę (1 z 6). To szacunek na podstawie standardowych wartości dla składników, a nie wynik badań laboratoryjnych.

Ruszaj z nami

Charczo: naucz się przyrządzać to danie na prywatnej lekcji

Dowolny termin, grupa dowolnej wielkości. Prywatny przewodnik, transport, a w razie potrzeby konie i sprzęt biwakowy.

Gotowa wycieczkaPodróż kulinarna po Gruzji7 dni · od 1290 € za osobę (cena przykładowa)
Jak to jeść po gruzińsku

Charczo jedz bardzo gorące, z chlebem do maczania. Przy stole dodaj więcej kolendry, chili albo kilka kropel kwaśnego sosu śliwkowego, według własnego gustu.

Wskazówki, zamienniki i warianty

Wskazówki od gospodarza

  • Wybierz tłusty mostek albo pręgę z kością. Chude mięso gulaszowe da wodnisty bulion, a to właśnie tłuszcz niesie smak przypraw.
  • Miel orzechy, aż puszczą olej. Grubo zmielone zostaną w misce ziarniste, a gładka, oleista pasta rozpuści się w bulionie i go zagęści.
  • Tkemali albo tklapi dodawaj na dwa razy i za każdym razem próbuj. Dobre charczo jest najpierw kwaskowe, potem orzechowe, a na końcu rozgrzewa przyprawami.
  • Gdy orzechy są już w garnku, trzymaj zupę na małym ogniu i mieszaj od dna. Zupy z orzechami szybko się przypalają, a przypalone dno psuje cały garnek.
  • Siekaj nie tylko liście kolendry, ale i łodygi. Mają w sobie dużo smaku, a gruzińscy kucharze rzadko je wyrzucają.

Warianty i zamienniki

  • Charczo po megrelsku (megruli charczo): w Megrelii charczo to potrawka, nie zupa. Gotowana wołowina albo kurczak trafia do gęstego sosu z mielonych orzechów włoskich, czosnku, nasion kolendry, kozieradki błękitnej, aksamitki i dymnej megrelskiej adżiki, bez ryżu, a potrawkę podaje się z gomi albo elardżi. Wielu megrelskich kucharzy twierdzi, że zagęszczać ją powinny same orzechy; inni dodają łyżkę prażonej mąki kukurydzianej.
  • Kurczak lub jagnięcina: klasycznym wyborem jest wołowina, ale w domach często gotuje się charczo z kurczaka, zwłaszcza w wersji orzechowej potrawki. Jeśli robisz zupę, zamiast wołowiny gotuj na małym ogniu kurczaka podzielonego na części, przez ok. 1 godzinę.
  • Bez tklapi i tkemali: użyj ok. 100 ml niesłodzonego soku z granatu albo 2–3 łyżek soku z cytryny. Latem najbliższa oryginałowi będzie garść świeżej, kwaśnej ałyczy, wydrylowanej i rozgniecionej.
  • Zamienniki przypraw: zamiast kozieradki błękitnej daj o połowę mniej zwykłej mielonej kozieradki. Suszonej aksamitki nie da się naprawdę niczym zastąpić, więc ją pomiń albo dla koloru dodaj małą szczyptę kurkumy. Na gruzińskich targach kupisz też gotową mieszankę przypraw do charczo (charczos suneli).
  • Wiosną zielone tkemali daje bardziej wyrazistą, świeższą w smaku zupę, a niektóre rodziny dodają razem z ryżem jednego ziemniaka pokrojonego w kostkę.
  • Poza Gruzją popularne są wersje na bazie pomidorów, w których pomidory zastępują śliwki. Wychodzi z nich dobra zupa, ale słodsza; w Gruzji kwaśny smak powinny dawać śliwki.

Z czym podawać

  • Szoti albo tonis puri, gruziński chleb pieczony w okrągłym glinianym piecu
  • Mczadi (chleb kukurydziany), zwłaszcza w zachodniej Gruzji
  • Dodatkowa posiekana kolendra i suszone chili na stole
  • Mżawe (gruzińskie kiszonki) albo talerz świeżych ziół i dymki
  • Kieliszek wytrawnego gruzińskiego czerwonego wina

Przygotowanie z wyprzedzeniem i przechowywanie

Charczo przechowasz w lodówce w zamkniętym pojemniku przez 3 dni, a drugiego dnia często smakuje lepiej. Stygnąc, gęstnieje, więc podgrzewaj je powoli w garnku z odrobiną gorącej wody, często mieszając. Można je mrozić do 2 miesięcy, choć ryż mięknie; świeżą kolendrę dodaj po podgrzaniu.

Charczo: najczęstsze pytania

Z czego robi się charczo?

Klasyczne charczo przygotowuje się z tłustej wołowiny ugotowanej na bulion, ryżu, mielonych orzechów włoskich i kwaśnego dodatku ze śliwek: tklapi (cienkiego placka z suszonego musu śliwkowego) albo sosu tkemali. Smak nadają mu czosnek, chmeli suneli, kozieradka błękitna, aksamitka, nasiona kolendry i dużo świeżej kolendry.

Czym różni się charczo od charczo po megrelsku?

Charczo, które zna większość ludzi, to zupa z ryżem. Charczo po megrelsku, pochodzące z Megrelii, w ogóle nie jest zupą: wołowinę albo kurczaka dusi się w ognistym sosie orzechowym i podaje bez ryżu, obok gomi (kaszy kukurydzianej). W Gruzji zupę często nazywa się sup-charczo, żeby odróżnić od siebie te dwa dania.

Czy charczo jest ostre?

Zupa jest raczej rozgrzewająca niż ognista. Delikatnej ostrości nadają jej chili i chmeli suneli, a przy stole możesz dodać więcej. Charczo po megrelsku jest dużo ostrzejsze, bo robi się je z megrelską adżiką.

Czym zastąpić tkemali albo tklapi?

Najbliższym zamiennikiem jest niesłodzony sok z granatu. Sprawdzi się też sok z cytryny, a latem rozgniecione świeże kwaśne śliwki. Dodawaj zamiennik stopniowo, aż zupa będzie wyraźnie kwaśna.

Czy charczo można ugotować z kurczaka albo jagnięciny?

Tak. Klasycznym wyborem jest wołowina i wielu Gruzinów się przy niej upiera, ale w domach często gotuje się wersje z kurczakiem i jagnięciną. Kurczak potrzebuje tylko ok. godziny gotowania na małym ogniu.

Czy do charczo dodaje się pomidory?

Nie są potrzebne, bo kwaśny smak powinny dawać śliwki. Wielu gruzińskich kucharzy dodaje łyżkę koncentratu pomidorowego dla koloru, a w wielu przepisach spoza Gruzji zamiast śliwek używa się pomidorów, przez co zupa wychodzi słodsza.

Ostatnia aktualizacja przepisu: październik 2026, zespół Maspindzeli. Widzisz coś, co gruzińska babcia zrobiłaby inaczej? Napisz do nas.

Ugotuj to w gruzińskiej kuchni

Charczo: naucz się przyrządzać to danie u gruzińskiej rodziny, przy winie, które do niego pasuje. Zapewniamy lekcję, gospodarza i transport.

WhatsApp +995 598 74 74 54

Napisz do nas na WhatsAppie
Charczo3 godz. · Średnia