Danie główneKachetiaSzaszłyki wieprzowe z grillaBez glutenuBez nabiału

Mcwadi: przepis

მწვადი

Domowy przepis na mcwadi: duże kawałki karkówki wieprzowej doprawione wyłącznie grubą solą, nadziane na płaskie szpikulce i obracane nad żarem z pędów winorośli albo węgla drzewnego, aż z zewnątrz się zrumienią, a w środku pozostaną soczyste. Podawane tak jak w Gruzji: zsunięte ze szpikulca kawałkiem chleba na surową cebulę i granat.

Przepis zespołu Maspindzeli z Tbilisi · Zaktualizowano: 3 listopada 2026 · Kachetia, region winiarski; mcwadi piecze się w całej Gruzji

Łączny czas1 godz. 20 min
Aktywna praca1 godz. 11 min
Oczekiwanie40 min
Porcje4Ok. 1 kg surowej wieprzowiny na 4 lub 5 długich szpikulcach: 4 porcje
TrudnośćŚrednia
Dymiące szaszłyki mcwadi na długim mangale w gruzińskiej winnicy, pod rusztem stos suchych pędów winorośli, a w tle przy stole kucharz w białych rękawiczkachMcwadiZdjęcie: Eka Samkharadze, CC BY-SA 4.0

W tym przepisie na mcwadi wieprzowinę przyrządzamy tak jak w Kachetii: duże kawałki karkówki nadziewamy na płaskie szpikulce, nacieramy wyłącznie grubą solą i obracamy nad żarem z suszonych pędów winorośli, aż tłuszcz zacznie skwierczeć i pryskać. Mcwadi (მწვადი) to po gruzińsku po prostu mięso pieczone nad ogniem. Poza Gruzją często spotkasz je pod nazwą szaszłyk gruziński (to nazwa rosyjska), a czasem w pisowni mtsvadi albo mcvadi. Najczęściej wybiera się wieprzowinę, ale na szpikulce trafia też cielęcina, jagnięcina i kurczak.

Zapytaj kilku gruzińskich kucharzy, jak doprawiać mcwadi, a usłyszysz dwie odpowiedzi. Klasyczna metoda kachetyńska w ogóle obywa się bez marynaty: wystarczy dobrze wybrane, tłuste mięso, sól, ogień, który całkiem się wypalił, i odrobina wina albo soku z granatu, którą skrapia się mięso podczas pieczenia. W wielu innych domach kostki mięsa miesza się kilka godzin wcześniej z pokrojoną cebulą i pieprzem, a niektórzy zostawiają je na noc w winie, occie, soku z granatu albo matsoni. Poniżej opisujemy wersję z samą solą, a marynaty znajdziesz w wariantach.

Mcwadi je się w weekendy, na piknikach i od święta. Piecze je pod gołym niebem ten, kto najlepiej radzi sobie z ogniem, a na suprze, czyli gruzińskiej uczcie, jest stałym punktem programu. W Kachetii należy też do dni pędzenia czaczy, które zaczynają się późną jesienią: sąsiedzi zbierają się wtedy przy alembiku i pieką świeżą wieprzowinę nad pędami winorośli z przycinania winnic. Gdzie spróbować mcwadi podczas podróży, podpowiada nasz poradnik o kuchni gruzińskiej, do którego link znajdziesz niżej.

Harmonogram: co i kiedy robić

1 godz. 20 min od początku do podania na stół · 1 godz. 11 min aktywnej pracy · 40 min oczekiwania

Każdy pasek to jeden krok. Aktywna praca Oczekiwanie, kiedy pracę wykonuje za ciebie piekarnik, garnek albo ciasto. Kroki, które przypadają na czas oczekiwania, wykonuje się równolegle.

Wybierz godzinę, a zobaczysz, kiedy zacząć każdy krok.
1Rozpal ogień Wyjazd10 min aktywnej pracy
2Poczekaj, aż zostanie sam żar +10 min35 min oczekiwania
3Pokrój wieprzowinę +12 min15 min aktywnej pracy
4Nadziej i posól +27 min8 min aktywnej pracy
5Przygotuj wino do skrapiania i dodatki +35 min8 min aktywnej pracy
6Piecz, często obracając +45 min23 min aktywnej pracy
7Sprawdź, czy mięso jest gotowe +1 godz. 8 min2 min aktywnej pracy
8Zsuń mięso na cebulę +1 godz. 10 min5 min aktywnej pracy
9Odstaw pod chlebem +1 godz. 15 min5 min oczekiwania

Przepis

Mcwadi

4 porcje

Składniki

Mięso

Do skrapiania

Do podania

Co będzie potrzebne

  • Mangał (gruziński otwarty grill w kształcie koryta) albo dowolny grill na węgiel drzewny
  • Duże naręcze suchych pędów winorośli z przycinania albo ok. 2 kg węgla drzewnego w kawałkach z twardego drewna liściastego
  • 4–5 płaskich metalowych szpikulców o długości 45–60 cm
  • Ostry nóż i deska do krojenia
  • Mała butelka z kilkoma dziurkami w nakrętce albo pędzelek kuchenny
  • Długie szczypce i rękawica żaroodporna
  • Termometr z sondą (opcjonalnie)
  • Duża podgrzana miska albo półmisek do podania

Przygotowanie

  1. Rozpal ogień10 min aktywnej pracy· zacznij tutaj

    Ułóż luźno pędy winorośli w mangale albo usyp kopczyk węgla na środku grilla i rozpal. Drugą wiązkę pędów trzymaj pod ręką, bo szybko się spalają. Teraz wyjmij wieprzowinę z lodówki, żeby nie była już zimna.

  2. Poczekaj, aż zostanie sam żar35 min oczekiwania· początek: +10 min

    Poczekaj, aż zgaśnie ostatni płomień, a węgle zaczną się żarzyć na czerwono pod cienką warstwą szarobiałego popiołu. Pędy winorośli rozpadają się w warstwę drobnych węgielków po ok. 20 minutach, węgiel drzewny potrzebuje 30–40 minut. Rozgarnij żar w równą warstwę na całą długość szpikulców. Na wysokości szpikulców dłoń powinna wytrzymać tylko 3 lub 4 sekundy.

  3. Pokrój wieprzowinę15 min aktywnej pracy· początek: +12 min, w trakcie kroku 2

    Pokrój karkówkę na kawałki 4–5 cm, każdy ok. 50 g, nie odcinając tłuszczu. Dużo mniejsze kawałki wyschną, zanim się zrumienią, a dużo większe zostaną surowe w środku. Osusz je ręcznikiem papierowym, żeby się rumieniły, a nie dusiły we własnej parze.

  4. Nadziej i posól8 min aktywnej pracy· początek: +27 min, w trakcie kroku 2

    Na każdy szpikulec nadziej przez środek 4 lub 5 kawałków, ciasno jeden przy drugim, ale bez zgniatania, a tłustsze kawałki rozmieść wzdłuż całego szpikulca. Nie łącz na jednym szpikulcu różnych części mięsa, bo chudsza łopatka piecze się szybciej niż karkówka. Posól mięso grubą solą ze wszystkich stron i, jeśli lubisz, popieprz.

  5. Przygotuj wino do skrapiania i dodatki8 min aktywnej pracy· początek: +35 min, w trakcie kroku 2

    Rozpuść 1 łyżeczkę soli w winie (albo soku z granatu) i przelej do butelki z dziurkowaną nakrętką. Cebulę pokrój w cienkie krążki i włóż do wody z lodem, żeby straciła ostrość. Z połowy granatu wybij ziarenka, a z drugiej wyciśnij sok.

  6. Piecz, często obracając23 min aktywnej pracy· początek: +45 min

    Połóż szpikulce w poprzek mangału, ok. 10 cm nad żarem. Obracaj je mniej więcej co 2 minuty, a co kilka obrotów skrop mięso odrobiną osolonego wina. Jeśli kapiący tłuszcz wznieci płomienie, na chwilę odsuń szpikulec i rzuć na ogień szczyptę soli albo chlapnij na niego trochę wina, ale nie wody. Całość zajmie 18–25 minut, zależnie od żaru i wielkości kawałków.

  7. Sprawdź, czy mięso jest gotowe2 min aktywnej pracy· początek: +1 godz. 8 min

    Natnij najgrubszy kawałek. Wypływający sok powinien być przejrzysty, a środek jasny na wskroś, wciąż wilgotny, bez różowych, surowych miejsc. Termometr z sondą powinien pokazać co najmniej 63 °C / 145 °F; Gruzini lubią mięso dobrze wypieczone, bliżej 70 °C / 160 °F, a karkówka nawet wtedy zostaje soczysta.

  8. Zsuń mięso na cebulę5 min aktywnej pracy· początek: +1 godz. 10 min

    Odcedź krążki cebuli, lekko je posól i rozłóż połowę w podgrzanej misce albo na półmisku. Obejmij mięso przy górnym końcu każdego szpikulca kawałkiem lawaszu albo szoti i zsuń kawałki na cebulę. Posyp je resztą cebuli i ziarenkami granatu, a gorące mięso polej sokiem z granatu.

  9. Odstaw pod chlebem5 min oczekiwania· początek: +1 godz. 15 min

    Przykryj miskę tym samym chlebem albo płatem lawaszu i odstaw na 5 minut. Mięso odpocznie, a chleb nasiąknie sokami i sam stanie się przysmakiem. Podawaj z ziołami i tkemali.

Około 690 kcal na porcję (1 z 4, z 250 g surowej karkówki wieprzowej, cebulą i granatem), bez chleba i sosu. To szacunek na podstawie standardowych wartości dla składników, a nie wynik badań laboratoryjnych.

Ruszaj z nami

Mcwadi: naucz się przyrządzać to danie na prywatnej lekcji

Dowolny termin, grupa dowolnej wielkości. Prywatny przewodnik, transport, a w razie potrzeby konie i sprzęt biwakowy.

Gotowa wycieczkaPodróż kulinarna po Gruzji7 dni · od 1290 € za osobę (cena przykładowa)
Jak to jeść po gruzińsku

Kucharz przynosi szaszłyki prosto z ognia i kawałkiem chleba zsuwa mięso do wspólnej miski, tak żeby chleb wchłonął pierwsze soki. Potem każdy częstuje się sam, widelcem albo palcami, biorąc do każdego kawałka kilka krążków cebuli i ziarenek granatu, a tkemali nakłada sobie na własny talerz. W niektórych kachetyńskich wsiach gorące kawałki wrzuca się prosto do miski z sokiem z granatu.

Wskazówki, zamienniki i warianty

Wskazówki od gospodarza

  • Jeśli możesz, kup karkówkę. Przerastający ją tłuszcz topi się nad żarem i nawilża mięso od środka; schab i polędwiczka są za chude i wysychają na długo przed tym, zanim się zrumienią.
  • Nie poganiaj ognia. Nad żywym płomieniem mięso zwęgla się z wierzchu, w środku zostaje surowe i smakuje sadzą. Właściwy moment nadchodzi wtedy, gdy węgle się uspokoją i z wierzchu pokryją się szarym popiołem.
  • Nigdy nie używaj sosny ani innego żywicznego drewna, rozpałek nasączonych paliwem ani płynu do rozpałki. Mięso przejmie ich zapach. Dobre są pędy winorośli, dąb, buk i drewno drzew owocowych.
  • Nie odchodź od grilla. Mcwadi trzeba obracać co parę minut, a szpikulec zostawiony sam na pięć minut przypali się z jednej strony.
  • Woda wylana na buchający płomień wzbija na mięso popiół i gorzką parę. Gruzińscy kucharze sięgają zamiast tego po solniczkę albo butelkę wina, bo jedno i drugie uspokaja płomienie, nie gasząc żaru.
  • Jeśli masz tylko drewniane patyczki, też się sprawdzą: najpierw namocz je przez 30 minut i nadziewaj mięso na dwa równoległe patyczki, żeby kawałki obracały się razem z nimi.

Warianty i zamienniki

  • Z cebulą i pieprzem (szybka basturma): wymieszaj pokrojoną w kostkę wieprzowinę z 1 dużą cebulą pokrojoną w cienkie plasterki, solą i dużą ilością czarnego pieprzu, przykryj i wstaw do lodówki na 2–4 godz. Przed nadziewaniem zeskrob cebulę. Tak doprawia mięso wiele gruzińskich rodzin, zwłaszcza poza Kachetią.
  • Marynata winna na noc: wymieszaj 1 kg wieprzowiny z 2 cebulami pokrojonymi w plasterki, 100 ml wytrawnego białego wina, 3 lub 4 liśćmi laurowymi, czarnym pieprzem i, jeśli masz, 1/2 łyżeczki mielonego suszonego berberysu; wstaw do lodówki na 8–12 godz. Niektórzy kucharze dodają kilka łyżek octu winnego, inni jednak twierdzą, że ocet utwardza i wysusza mięso, więc nie przesadzaj.
  • Marynata z granatu albo matsoni: zalej wieprzowinę i pokrojoną cebulę niesłodzonym sokiem z granatu z łyżką oleju, dodaj utłuczone nasiona kolendry oraz pieprz i zostaw na 12–24 godz. Możesz też obtoczyć mięso w matsoni (albo gęstym jogurcie naturalnym) i odstawić na kilka godzin; przed pieczeniem zeskrob większość marynaty.
  • Grill w piekarniku: rozgrzej grill na najwyższą moc. Nadziej mięso na metalowe szpikulce, połóż je na brzegach brytfanny tak, żeby wisiały nad nią, i wsuń brytfannę do piekarnika tak, by mięso znalazło się 8–10 cm pod grzałką. Piecz 16–20 minut, obracając co 4–5 minut, potem sprawdź tak jak wyżej. Mięso ładnie się rumieni, ale brakuje mu dymnego aromatu, więc na koniec nie żałuj cebuli i granatu.
  • Patelnia grillowa albo żeliwna: rozgrzej ją pustą na dużym ogniu przez 5 minut i natrzyj kawałkiem wieprzowego tłuszczu. Posolone kostki (szpikulce nie są potrzebne) smaż w jednej warstwie, z odstępami, bez przykrycia, obracając co 2–3 minuty, aż zrumienią się ze wszystkich stron i dojdą w środku, 12–15 minut. Smaż partiami, otwórz okno, a sok z granatu podgrzej przez kilka sekund na gorącej patelni, zanim polejesz nim mięso.
  • Opał bez winnicy: użyj węgla drzewnego w kawałkach z twardego drewna liściastego, a gdy pokryje się popiołem, tuż przed położeniem mięsa rzuć na wierzch garść namoczonych zrębków z drzew owocowych albo kilka suchych pędów winorośli, żeby choć trochę poczuć ten słodkawy dym.
  • Cielęcina, jagnięcina albo kurczak: wybierz kawałek z odrobiną tłuszczu, np. łopatkę albo karkówkę jagnięcą lub łopatkę cielęcą, i zastosuj tę samą metodę z samą solą albo cebulową basturmę; jagnięcinę Gruzini często podają z krążkami surowej cebuli i posiekaną natką pietruszki. Do kurczaka weź udka bez kości, zamarynuj je na kilka godzin w cebuli i soku z granatu i piecz, aż w środku osiągną 75 °C / 165 °F.
  • Mcwadi czaszuszuli: Gruzini duszą też grillowaną wieprzowinę z cebulą i pomidorami, a to dobry pomysł na resztki. Podsmaż 2 posiekane cebule na odrobinie oleju, dodaj upieczone mięso i 3 posiekane pomidory, duś 10 minut i dopraw suszoną kolendrą, kozieradką błękitną i chili.

Z czym podawać

  • Krążki surowej cebuli i ziarenka granatu na gorącym mięsie
  • Tkemali (kwaśny sos śliwkowy) albo sacebeli, świeży sos pomidorowy
  • Szoti albo lawasz do zsuwania mięsa ze szpikulców
  • Talerz całych ziół: kolendra, estragon, fioletowa bazylia, natka pietruszki i dymka
  • Gruzińska sałatka z pomidorów i ogórków
  • Pomidory, papryka i bakłażany opieczone na tym samym ogniu
  • Wytrawne wino kachetyńskie: bursztynowe rkaciteli albo czerwone saperawi

Przygotowanie z wyprzedzeniem i przechowywanie

Mcwadi najlepiej smakuje zaraz po zdjęciu z ognia. Resztki przechowuj pod przykryciem w lodówce do 3 dni. Podgrzewaj je na małym ogniu na przykrytej patelni z kilkoma łyżkami wody albo wina, bo od gwałtownego podgrzewania twardnieją, albo uduś je z cebulą i pomidorami (zob. warianty). Surowe kostki, posolone albo w cebulowej marynacie, można mrozić do 2 miesięcy; przed pieczeniem rozmrażaj je przez noc w lodówce.

Mcwadi: najczęstsze pytania

Czy Gruzini marynują mcwadi?

W klasycznej wersji kachetyńskiej nie. Mięso soli się na szpikulcu, piecze nad żarem i podczas pieczenia skrapia winem albo sokiem z granatu, dzięki czemu czuć smak wieprzowiny i dymu. Wiele innych rodzin zostawia je jednak na kilka godzin z cebulą i pieprzem albo na noc w winie, soku z granatu czy matsoni – i to nadal jest mcwadi.

Która część wieprzowiny najlepiej nadaje się na mcwadi?

Karkówka (po angielsku neck albo collar, a w USA część tzw. pork butt). Jest na tyle przerośnięta tłuszczem, że nad gorącym żarem zostaje miękka. Nada się też łopatka, jeśli jest dobrze przerośnięta. Unikaj schabu i polędwiczki, które szybko wysychają, i nie łącz różnych części mięsa na jednym szpikulcu.

Czym różni się mcwadi od szaszłyka?

To ten sam pomysł, czyli kawałki mięsa pieczone na szpikulcach, a osoby mówiące po rosyjsku nazywają gruzińskie mcwadi szaszłykiem. Różnica tkwi w zwyczajach: gruziński klasyk to zwykle wieprzowina z samą solą, pieczona nad pędami winorośli, a szaszłyk po rosyjsku zwykle najpierw się marynuje, często przez noc, z cebulą i octem, winem albo kefirem.

Dlaczego Gruzini pieką mięso nad pędami winorośli?

Bo w Kachetii jest ich pod dostatkiem. Winorośl przycina się co roku zimą albo wczesną wiosną, a wysuszone pędy palą się szybko i gwałtownie, po czym zamieniają się w kopczyk drobnych, równych węgielków, które dają silne ciepło i delikatnie słodkawy dym. Najlepszym zamiennikiem jest dobry węgiel drzewny z twardego drewna liściastego z kilkoma zrębkami z drzew owocowych na wierzchu.

Czy mcwadi można zrobić bez grilla?

Tak, pod bardzo gorącym grillem w piekarniku, ze szpikulcami opartymi na brytfannie, albo w luźnych kostkach na rozgrzanej do dymienia patelni grillowej lub żeliwnej. W obu przypadkach mięso dobrze się zrumieni w 12–20 minut. Zabraknie jednak dymnego aromatu, więc nie żałuj surowej cebuli, granatu i tkemali.

Jak sprawdzić, czy wieprzowe mcwadi jest gotowe?

Rozkrój największy kawałek: sok powinien być przejrzysty, a środek już nie różowy, ale wciąż lśniący. Jeśli masz termometr: 63°C to bezpieczne minimum dla całych kawałków wieprzowiny, a ok. 70°C daje wypieczoną na wskroś konsystencję, jakiej oczekują Gruzini. Z zewnątrz mięso powinno być brązowe, z chrupiącymi, ciemniejszymi brzegami.

Ostatnia aktualizacja przepisu: listopad 2026, zespół Maspindzeli. Widzisz coś, co gruzińska babcia zrobiłaby inaczej? Napisz do nas.

Ugotuj to w gruzińskiej kuchni

Mcwadi: naucz się przyrządzać to danie u gruzińskiej rodziny, przy winie, które do niego pasuje. Zapewniamy lekcję, gospodarza i transport.

WhatsApp +995 598 74 74 54

Napisz do nas na WhatsAppie
Mcwadi1 godz. 20 min · Średnia